أرشيف الأحاديث

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Benden bir sey isitip onu (artirip eksiltmeden) isittigi sekilde baskasina ulastiran kimsenin (kiyamet günü) Allah yüzünü taze kilsin. Zira, kendisine ulastirilan öyleleri var ki, bizzat isitenden daha iyi kavrar." Ravi: Ibnu...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Benden bir sey isitip onu (artirip eksiltmeden) isittigi sekilde baskasina ulastiran kimsenin (kiyamet günü) Allah yüzünü taze kilsin. Zira, kendisine ulastirilan öyleleri var ki, bizzat isitenden daha iyi kavrar." Ravi: Ibnu Mes'ud Kaynak: Tirmizi, Ilm 7, (2658) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bir ayet bile olsa benden baskasina götürün. Beni Israil (hikayelerin)den de rivayet edin, bunda bir mahzur yok. Ancak kim bile bile bana yalan nisbet ederse cehennemdeki yerini hazirlasin." Ravi: Abdullah Ibnu Amr Ibni'l-As Kaynak: Buhari, Enbiya 50; Tirmizi, Ilm 13, (2671) • Resulullah (sav)'in ben bes yaslarinda iken, evimizin kuyusunun kovasindan agzina aldigi suyu yüzüme püskürttügünü hatirliyorum. Ravi: Mahmud Ibnu'r-Rebi Kaynak: Buhari, Ilm 18; Müslim, Mecacid 54 (33) • Resulullah (sav)'dan iki kap ilim hifzima aldim. Bunlardan birini aranizda nesrettim. Ama digerini söyleyecek olsam su girtlagimi kesersiniz. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Ilm 42 • Eger kilinci suraya koysaniz -eliyle ensesini göstermistir- ben bu esnada, Resulullah (sav)'dan isitmis bulundugum bir hadisi, sizin isimi bitirmezden önce söyleyebilecegime kanaatim gelse onu mutlaka söylerim. Ravi: Ebu Zerr Kaynak: Buhari, Ilm 10 •

Ben Resulullah (sav)'dan isittigim her seyi yaziyordum. Kureys bu isten beni men etti. Dediler ki: "Sen her (isittigin) seyi yaziyorsun, halbuki Resulullah (sav) bir insandir, memnun ve öfkeli halde de konusur." Bunun üzerine yazmaktan vazgeçtim. Sonra durumu...

• Ben Resulullah (sav)'dan isittigim her seyi yaziyordum. Kureys bu isten beni men etti. Dediler ki: "Sen her (isittigin) seyi yaziyorsun, halbuki Resulullah (sav) bir insandir, memnun ve öfkeli halde de konusur." Bunun üzerine yazmaktan vazgeçtim. Sonra durumu Resulullah (sav)'a anlattim. Parmagi ile agzina isaret ederek: "Yaz, nefsimi elinde tutan zata yemin olsun, ondan haktan baska bir sey çikmaz!" buyurdu. Ravi: Ibnu Amr Ibni'l-As Kaynak: Ebu Davud, Ilm 3, (3646) • Ensardan bir zat Resulullah (sav)'a (hafizasini) sikayet ederek dedi ki: "Ey Allah'in Resulü! Ben senden hadis isitiyorum, çok hosuma gidiyor, ancak hafizamda tutamiyorum. Resulullah (sav) ona su cevabi verdi: "Sag elini yardima çagir!" ve eliyle yazma isareti yapti." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Ilm 12, (2668) • Resulullah (sav) (bir gün, halka) hitabetti, (Ebu Hüreyre, hadisin vürudu ile ilgili) bir kissa anlatti (hadiste su ibare de vardi): "Ebu Sah dedi ki: "Ey Allah'in Resulü! (bu hutbeyi) bana yaziverin!" Bu taleb üzerine Aleyhissalatu vesselam: "Evet Ebu Sah'a yaziverin!" emir buyurdular. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Ilm 12, (2669); Buhari, Ilm 39, Lukata 7, Diyat 8; Ebu Davud, Ilm 3, (3649) • Resulullah (sav)'in Ashabi arasinda Ibnu Amr hariç, benden daha çok hadis bilen yoktu. (Onun beni geçmesi suradan ileri geliyordu:) O hadisleri yaziyordu, ben ise yazmiyordum. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Ilm 39; Tirmizi, Ilm, (2670) • Resulullah (sav) bana emretti, ben de onun için, Süryanice (yahudi) yazisini ögrendim. Söyle demisti: "Allah'a yemin olsun , ben yazi isinde yahudiye emniyet edemiyorum!" (Zeyd) der ki: "Allah'a yemin olsun bir ayin yarisi geçmeden, o yaziyi ögrendim ve hazakat kazandim, Resululah'in onlara olan mektuplarini yaziyor, onlarin gönderdiklerini de ona okuyordum." Ravi: Zeyd Ibnu Sabit Kaynak: Buhari, Ahkam 40; Ebu Davud, Ilm 2, (3645); Tirmizi, Isti'zan 22, (2716) • Zeyd Ibnu Sabit Hz. Muaviye (ra)'nin yanina girmisti. Hz. Muaviye ona bir hadisten sual etti. Zeyd de hadisi ona söyledi. Hz. Muaviye (orada hazir bulunan bir adama) hadisi yazmasini emretti. Zeyd müdahalede bulunarak Resulullah (sav)'in hadislerinden hiçbir sey yazmamamizi emretmisti" dedi. Bunun üzerine Hz. Muaviye yazilani derhal imha etti. Ravi: el-Muttalib Ibnu Abdillah Ibni Hantab Kaynak: Ebu Davud, Ilm 3, (3647) • Resulullah (as) söyle emrettiler: "Benden Kur'an disinda bir sey yazmayin. Kim, Kur'an'dan baska bir sey yazmis ise, onu imha etsin." Ravi: Ebu Said'l-Hudri Kaynak: Müslim, Zühd 72, (3004) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah ilmi [verdikten sonra], insanlarin [kalbinden] zorla söküp almaz. Fakat ilmi, ülemayi kabzetmek suretiyle alir. Ulema kabzedilir, öyle ki, tek bir alim kalmaz. Halk da cahilleri kendine reis yapar. Bunlara meseleler...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah ilmi [verdikten sonra], insanlarin [kalbinden] zorla söküp almaz. Fakat ilmi, ülemayi kabzetmek suretiyle alir. Ulema kabzedilir, öyle ki, tek bir alim kalmaz. Halk da cahilleri kendine reis yapar. Bunlara meseleler sorulur, onlar da ilme dayanmaksizin [kendi reyleriyle] fetva verirler, böylece hem kendilerini hem de baskalarini dalalete atarlar." Ravi: Ibnu Amr Ibni'l-As Kaynak: Buhari, Ilm 34, I'tisam 7; Müslim, Ilm 13, (2573); Tirmizi, Ilm 5, (2654) • Resulullah (sav) ile beraberdik. Gözünü semaya dikti. Sonra: "Su anlar, ilmin insanlardan kapip kaçirildigi anlardir. Öyle ki, bu hususta insanlar hiçbir seye muktedir olamazlar!" buyurdular. Ziyad Ibnu Lebid el-Ensari araya girip: "Bizler Kur'an'i okuyup dururken ilim bizlerden nasil kapip kaçirilir? Vallahi biz onun hem okuyacagiz, hem de çocuklarimiza, kadinlarimiza okutacagiz!" dedi. Resulullah da: "Anasiz kalasin, ey Ziyad, ben seni Medine fakihlerinden sayiyordum. (Bak) iste Tevrat ve Incil, yahudilerin ve nasranilerin elinde, onlarin ne isine yariyor (sanki onunla amel mi ediyorlar)?" buyurdu. Cübeyr der ki: "Ubade Ibnu's-Samit (ra)'e rastladim. "Kardesin Ebu'd-Derda ne söyledi, isittin mi?" dedim. Ve ona, Ebu'd'Derda'nin söyledigini haber verdim. Bana: "Ebu'd-Derda dogru söylemis, dilersen kaldirilacak olan ilk ilmin ne oldugunu sana haber vereyim: Insanlardan kaldirilacak olan ilk ilim husudur. Büyük bir camiye girip husu üzere olan tek sahsi göremeyecegin vakit yakindir!" dedi. Ravi: Ebu'd-Derda Kaynak: Tirmizi, Ilm 5, (2655) • Nakledildigine göre, (Medine valisi) Ebu Bekr Ibnu Hazm'a söyle yazmistir: "Bak, Resulullah (sav)'in hadisinden ne varsa yaz. Zira ben, ilmin kaybolmasindan ve ülemanin gitmesinden korkuyorum. Resulullah (sav)'in hadisinden baska bir sey kabul etme. Alimler ilmi yaysinlar, ilim için (herkese açik yerlerde) halkalar teskil etsinler, ta ki bilmeyenler de böylece ögrensin. Zira ilim, gizli kalmazsa helak olmaz." Ravi: Ömer Ibnu Abdilaziz Kaynak: Buhari, Ilm 34 •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Eger siz hiç günah islemeseydiniz, Allah Teala hazretleri sizi helak eder ve yerinize, günah isleyecek (fakat tevbeleri sebebiyle) magfiret edecegi kimseler yaratirdi." Ravi: Ebu Eyyub Kaynak: Müslim, Tevbe, 9, (2748); Tirmizi,...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Eger siz hiç günah islemeseydiniz, Allah Teala hazretleri sizi helak eder ve yerinize, günah isleyecek (fakat tevbeleri sebebiyle) magfiret edecegi kimseler yaratirdi." Ravi: Ebu Eyyub Kaynak: Müslim, Tevbe, 9, (2748); Tirmizi, Da'avat 105, (3533) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Nefsim kudret elinde olan Zat'a yemin ederim ki, eger siz hiç günah istemeseniz, Allah sizi toptan helak eder; günah isleyen, arkadan da istigfar eden bir kavim yaratir ve onlari magfiret ederdi." [Rezin su ziyadede bulundu: "Resulullah (sav) buyurdu ki: "Nefsim elinde bulunan Zat-i Zülcelal'e yemin olsun ki, günah islemediginiz takdirde ondan daha büyük olan ucb'e düseceginizden korkarim." [Bu rivayet, Münziri'nin et-Tergib ve't-Terhib'inde kaydedilmistir (4.20)] Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Tevbe 9, (2748) • Resulullah (sav) (bir hadis-i kudsi'de) Rabbinden naklen buyururlar ki: "Bir kul günah isledi ve: "Ya Rabbi günahimi affet!" dedi. Hak Teala da: "Kulum bir günah isledi; arkadan bildi ki günahlari affeden veya günah sebebiyle cezalandiran bir Rabbi vardir." Sonra kul dönüp tekrar günah isler ve: "Ey Rabbim günahimi affet!" der. Allah Teala Hazretleri de: "Kulum bir günah isledi ve bildi ki, günahi affeden veya günah sebebiyle cezalandiran bir Rabbi vardir. Sonra kul dönüp tekrar günah isler ve: "Ey Rabbim beni affeyle!" der. Allah Teala da: "Kulum günah isledi ve bildi ki, günahi affeden veya günah sebebiyle muaheze eden bir Rabbi oldugunu bildi. Diledigini yap, ben seni affettim!" buyurdu." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Tevhid 35; Müslim, Tevbe 29, (2758) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah Teala Hazretleri diyor ki: "Ey Ademoglu! Sen bana dua edip, (affimi) ümid ettikçe ben senden her ne sadir olsa, aldirmam, ben seni affederim. Ey Ademoglu! Senin günahin semanin bulutlari kadar bile olsa, sonra bana dönüp istigfar etsen, çok olusuna bakmam, seni affederim. Ey Ademoglu! Bana arz dolusu hata ile gelsen, sonunda hiç bir sirk kosmaksizin bana kavusursan, seni arz dolusu magfiretimle karsilarim." Ravi: Enes Kaynak: Tirmizi, Da'avat 106, (3534) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bir adam: "Vallahi Allah falancayi magfiret etmiyecek!" diye kesip atti. Allah Teala Hazretleri de: "Falancaya magfiret etmiyecegim hususunda yemin eden de kim? Ben ona magfiret ettim, senin amelini de iptal ettim!" buyurdu." Ravi: Cündeb Kaynak: Müslim, Birr 137, (2621) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Beni Israil'de birbirine zid maksad güden iki kisi vardi: Biri günahkardi digeri de ibadette gayret gösteriyordu. Abid olan digerine günah islerken rastlardi da: "Vazgeç!" derdi. Bir gün, yine onu günah üzerinde yakaladi. Yine, "vazgeç" dedi. Öbürü: "Beni Allah'la basbasa birak. Sen benim basima müfettis misin?" dedi. Öbürü: "Vallahi Allah seni magfiret etmez. Veya: "Allah seni cennetine koymaz!" dedi. Bunun üzerine Allah ikisininde ruhlarini kabzetti. Bunlar Rabbülaleminin huzurunda bir araya geldiler. Allah Teala Hazretleri ibadette gayret edene: "Sen benim elimdekine kadir misin?" dedi. Günahkara da dönerek: "Git, rahmetimle cennete gir!" buyurdu. Digeri için de: "Bunu atese götürün" emretti. Ebu Hüreyre (ra) der ki: "(Adamcagiz Allah'in gadabina dokunan münasebetsiz) bir kelime konustu, bu kelime dünyasini da, ahiretini de heba etti." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Ebu Davud, Edeb 51, (4901) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bir adam vardi, (günah isteyerek nefsine zulmetmekte) çok ileri idi. Ölüm gelip çatinca ogullarina dedi ki: "Ben ölünce, cesedimi yakin, külümü iyice ezin ve rüzgarin önünde saçin, Allah'a yemin olsun, eger Rabbim beni bir yakalarsa hiç kimseye vermedigi azabi verir!" Ölünce, bu söyledigi ona yapildi. Allah da arz'a emrederek: "Sende ondan ne varsa bana toplayiver!" dedi. Arz da topladi. Adam ayakta duruyordu. "Sen böyle bir vasiyeti niye yaptin?" diye Rabb Teala sordu. "Senden korktugum için ey Rabbim" cevabini verdi. Allah Teala hazretleri bu cevap üzerine onu affetti." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Tevhid 35, Enbiya 50; Müslim, Tevbe 25, (2756); Muvatta, Cenaiz 51, (1, 240); Nesai, Cenaiz • Ebu'd-Derda (ra)'yi isittim. Demisti ki: "Resulullah (sav)'i isittim, söyle buyurdu: "Müsrik olarak ölenle, bir müslümani haksiz yere öldüren hariç, Allah bütün günahlari affedebilir." Ravi: Ümmü'd-Derda Kaynak: Ebu Davud, Fiten 6, (4270) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim bir müslüman erkegi azad ederse, onun her bir uzvuna mukabil, bunun bir uzvunu Allah atesten azad eder. (Bir diger rivayette su ziyade var: "...hatta fercine mukabil fercini...") Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Itk 1;...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim bir müslüman erkegi azad ederse, onun her bir uzvuna mukabil, bunun bir uzvunu Allah atesten azad eder. (Bir diger rivayette su ziyade var: "...hatta fercine mukabil fercini...") Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Itk 1; Müslim, Itk 24, (1509); Tirmizi, Nüzur 19, (1547) • Kendisine -katl sebebiyle ates- vacib olan bir arkadasimizla Resulullah (sav)'a gelmistik. "Ona bedel bir köle azad edin, Allah da onun her bir uzvuna bedel sizden bir uzvu atesten azad etsin!" buyurdu. Ravi: Vasile Ibnu'l-Eska' Kaynak: Ebu Davud, Itk 13, (3964) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kötü muamele sahibi cennete giremez." Ravi: Ebu Bekr Kaynak: Tirmizi, Birr 29, (1947)

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kötü muamele sahibi cennete giremez." Ravi: Ebu Bekr Kaynak: Tirmizi, Birr 29, (1947) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Iyi muamele artmadir -veya ugurdur dedi- kötü huyda ugursuzluktur." Ravi: Rafi' Ibnu Mekis Kaynak: Ebu Davud, Edeb, 133, (5162, 5163) • Bir adam Resulullah (sav)'a gelerek: "Hizmetçiyi ne kadar affedeyim?" diye sordu. Aleyhissalatu vesselam susup cevap vermedi. Adam tekrar: "Ey Allah'in Resulü! Hizmetçimi ne kadar affedeyim?" diye sordu. Bu sefer: "Her gün yetmis kere affet." cevabini verdi. Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Ebu Davud, Edeb 133, (5164); Tirmizi, Birr 31, (1950) • Ebu Zerr'i gördüm, üzerinde bir takim (hülle) vardi, kölesi de ayni sekilde bir takim giyiyordu. Bunun sebebini sordum. Bana su cevabi verdi: "Resulullah (sav)'in söyle söyledigini isitmistim: "Onlar sizin kardesleriniz ve yakin adamlarinizdir. Allah Tedla Hazretleri onlari ellerinizin altina (emaneten) koymustur. Kimin kardesi eli altinda ise, yediginden yedirsin, giydiginden giydirsin, yapamayacagi is buyurmayiniz, eger buyurursaniz onlara yardim edin." Ravi: Ma'rur Ibnu Süveyd Kaynak: Buhari, Iman 22, Itk 16, Edeb 44; Müslim, Eyman 40 (1661); Ebu Davud, Edeb 133, (5157, 5168, 5161); • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Birinize hizmetçisi yemegini getirince, onu beraber yemek üzere oturtmayacaksa, hiç olsun bir iki lokma veya bir iki yiyecek yersin. Zira yemegin hararet (pisirme) ve muamele (zahmeti)ni o çekmistir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Et'ime 55, Itk 18; Tirmizi, Et'ime 44, (1854); Ebu Davud, Et'ime 51, (3846); Müslim, Eyman 4 • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Biriniz hizmetçisini dövünce, hizmetçi Allah'in ismini zikrede(rek Allah askina vurma diye)cek otursa derhal elinizi kaldirin." Ravi: Ebu Saidi'l-Hudri Kaynak: Tirmizi, Birr 32, (1951) • Bizim bir azadlimiza bir tokat attim ve kaçtim. Sonra ögleden az önce döndüm, babamin arkasinda namaz kildim. Babam azadliyi da beni de çagirdi. Sonra hizmetçiye: "Misilleme (onun sana yaptiginin mislini) yap!" dedi. Hizmetçi affetti. Bunun üzerine babam anlatti: "Biz Beni Mukarrin, Resulullah (sav) zamaninda tek bir hizmetçiye sahiptik. Ona birimiz bir tokat vurdu. Bu hadise Aleyhissalatu vesselamin kulagina ulasmisti: "Onu azad edeceksiniz!" emir buyurdular. Kendisine: "Ondan baska hizmetçileri yok!" dendi. Bunun üzerine: "öyleyse onu hizmetlensinler. Ancak ne zamandan ondan müstagni olurlarsa, derhal yol versinler!" buyurdular. Ravi: Muaviye Ibnu Süveyd Ibni Mukarrin Kaynak: Müslim, Eyman 31, (1658); Tirmizi, Nüzur 14, (1542); Ebu Davud, Edeb 133, (6166, 5167) • Ben köleme kamçiyla vuruyordum. Arkamdan bir ses isittim. "Ebu Mes'ud, bil!" diyordu. Öfkeden sesi taniyamadim. Bana yaklasinca onun Resulullah (sav) oldugunu gördüm. "Ebu Mes'ud bil! Ebu Mes'ud bil!" diyordu. Kamçiyi elimden attim. "Ebu Mes'ud bil! Allah senin üzerinde senin bunun üzerindekinden daha fazla muktedir" dedi. Ben: "Bundan sonra ebediyen köle dövmeyecegim" dedim. Ravi: Ebu Mes'ud el-Bedri Kaynak: Müslim, Eyman 34, (1659); Ebu Davud, Edeb 133, (5169, 6160); Tirmizi, Birr 30,(1949) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim kölesine kazifta bulunursa (zina isnadi yaparsa) kölesi bu iftiradan beri ise, Kiyamet günü celde uygulanir. Dedigi dogru ise o baska." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Hudud 46; Müslim, Eyman 77, (1660); Ebu Davud, Edeb 133, (5165); Tirmizi, Birr 30, (1948) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Sizden kimse "kölem", "cariyem" demesin. Köle de Rabbi (sahibim), rabbeti (sahibem) demesin. Malik (efendi) "Oglum" "kizim" desin, Memluk (köle) de Seyyidi (efendim), seyyideti desin. Zira hepiniz memluklersiniz. Rabb de aziz ve celil olan Allah'tir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Itk 17; Müslim, Elfaz 14, (2249); Ebu Davud, Edeb 83, (4975, 4976) • Bir rivayette söyle gelmistir: "Hiç kimse "Rabbini (efendini) doyur; "Rabbine abdest suyu dok"; "Rabbine su ver" demesin. Bilakis "Seyidim"; "efendim" desin. Sizden kimse abdi (kulum), emeti (cariyem) de demesin. Bilakis "oglum", "kizim", "yavrum" desin." Ravi: Kaynak: Müslim, Elfaz 15, (2249) • Müslim'in bir diger rivayetinde: "Sizden kimse "kölem!" "cariyem!" diye söylemesin. Hepiniz Allah'in kölelerisiniz, bütün kadinlariniz da Allah'in kullaridir." Ravi: Kaynak: Müslim, Elfaz 13, (2249) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Hangi köle kaçarsa, bilsin ki ondan zimmet (garanti) kalkmistir, dönünceye kadar namazi kabul edilmez." Ravi: Cerir Kaynak: Müslim, Iman 122-124, (68, 69, 70); Ebu Davud, Hudud 1, (4360); Nesai, Tahrimu'd-Dem 12, (7, 102) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim, kendisi ile bir baskasi arasinda (ortak) olan bir köle(deki kendine mahsus hisse)yi azad ederse, köleye onun malindan adilane bir kiymet biçilir, ne eksik nede fazla. Sonra, eger zenginse, onun malindan [ortaklara...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim, kendisi ile bir baskasi arasinda (ortak) olan bir köle(deki kendine mahsus hisse)yi azad ederse, köleye onun malindan adilane bir kiymet biçilir, ne eksik nede fazla. Sonra, eger zenginse, onun malindan [ortaklara hisseleri verilerek] köle azad edilir. Degilse köleden azad ettigi kisim azad olmustur." Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Buhari, Sirket 5, 14, Itk 4, 17; Müslim, Itk 1, (1501); Muvatta, Itk 1, (2, 772); Ebu Davud, Itk 6 ( • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Köleyi ölme aninda azad edenin misali, doydugu zaman hediyede bulunan adam gibidir." Ravi: Ebu'd-Derda Kaynak: Ebu Davud, Itk 16, (3968); Tirmizi, Vesaya 7, (2124) • Bir adam, ölecegi sira, kendine ait alti köleyi azad etti. Onlardan baska mali da yoklu. Resulullah (sav) onlari çagirdi. Onlari üç gruba ayirdi, sonra aralarinda kur'a çekti, ikisini azad etti, dördünü köle olarak birakti. Adami da siddetle azarladi. Ravi: Imran Ibnu Husayn Kaynak: Müslim, Eyman 56, (1668); Muvatta, Itk 3, (2, 774); Tirmizi, Ahkam 27, (1364); Ebu Davud, Itk 10, (3 • Hangi cariye, efendisinden bir çocuk dünyaya getirirse, artik efendi bu cariyeyi satamaz, hibe edemez, miras da kilamaz. Hayatta oldukça ondan istifade eder, öldü mü artik cariye hür olur. Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Muvatta, Itk 6, (2, 776) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim zü-rahm mahrem birisin malik olursa, o hürdür." Ravi: Semüre Ibnu Cündeb Kaynak: Ebu Davud, Itk 7, (3949); Tirmizi, Ahkam 28, (1365); Ibnu Mace, Itk 5, (2524) • Resulullah (sav)'a yardim taleb etmek üzere bir adam gelip: "Ey Allahin Resulü! (Efendim) falana ait su cariye var ya (onun yüzünden efendim bana sikinti veriyor)" dedi. Aleyhissalatu vesselam "Vah! Neyin var?" deyince adam: "Bela hasil oldu. Köle (ben demek istiyor) efendinin cariyesine bakmisti, efendi kiskançlikla erkeklik uzvunu burdu (hadim etti)" dedi. Aleyhissalatu vesselam: "Adami bana getir!" emretti. Efendi çagirildi ama getirilemedi. Bunun üzerine Aleyhissalatu vesselam: "Öyleyse git, sen hürsün!" ferman buyurdu. Adam: "Ey Allah'in Resulü! (Efendimin kölesi olmamda direnmesi halinde) kim bana yardimci olacak?" dedi. Aleyhissalatu vesselam: "Sana yardimci olmak bütün müslümanlara terettüp eder" cevabini verdi. Ravi: Amr Ibnu Su'ayb (an ebihi an ceddihi) Kaynak: Ebu Davud, Diyat 7, (4519); Ibnu Mace, Diyat 29, (2680) • Ben Ümmü Seleme (ra)'nin kölesi idim. Bir gün bana: "Seni azad ediyorum, ancak yasadigin müddetçe Resulullah (sav)'a hizmet etmeni sart kosuyorum dedi. "Sen bu sarti kosmasan da baska bir sey yapacak degilim!" dedim. Beni azad etti ve bana bu sarti kostu. Ravi: Sefine Kaynak: Ebu Davud, Itk 3, (3932); Ibnu Mace, Itk 6, (2626) • Imam Malik'e ulastigina göre, Ibnu Ömer (ra)'e azad etme sartiyla satin alinan rakabe-i vacibe'den sorulmustu. "Hayir, olmaz" cevabini verdi. Ravi: Kaynak: Muvatta, Itk 12, (2,778) • Anlatildigina göre Fudale'ye, "üzerinde bir köle azad etme borcu bulunan kimsenin veled-i zina'yi azad etmesi caiz olur mu?" diye sorulmus, o da "Evet" demistir. Ravi: Fudale Ibnu Ubeyd el-Ensari Kaynak: Muvatta, Itk 11, (2,777) • Anlattigina göre, annesi, bir köle azad etmek istemis ve bunu sabaha tehir etmis, köle de bu sirada ölmüstür. Abdurrahman Kasim Ibnu Muhammed'e: "Ben anneme bedel bir köle azad etsem, anneme faydasi olur mu (sevabi ulasir mi)?" diye sorar. Kasim: "Sa'd Ibnu Ubade (ra) Resulullah (sav)'a gelip: "Annem vefat etti, ben onun adina bir köle azad etsem ona faydasi olur mu?" diye sormustu. "Evet" cevabini aldi" dedi. Ravi: Abdurrahman Ibnu Ebi Amra el-Ensari Kaynak: Muvatta, Itk 13, (2,779) • Abdurrahman Ibnu Ebi Bekr (ra), uyudugu bir uykuda vefat etti. Kiz kardesi Hz. Aise (ra) onun adina birçok köle azad etti. Ravi: Yahya Ibnu Said Kaynak: Muvatta, Itk 14, (2, 779) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim mali olan bir köle azad ederse, kölenin mali kendisinin olur, yeter ki efendisi bu hususta bir sart kosmamis olsun." Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Ebu Davud, Itk 11, (3962); Ibnu Mace, Itk 8, (2629) • Zübeyr Ibnul Avvam (ra) bir köle satin aldi ve onu azad etti. Bu kölenin, hür bir kadindan ogullari vardi. Hz. Zübeyr: "Ogullari benim mevalimdir" dedi. Annesinin efendileri: "Hayir, onlar bizim mevalimizdir" dediler. Bunun üzerine davalari Hz. Osman (ra)'a intikal etti. O, vela'nin Hz. Zübeyr'e ait olduguna hükmetti. Ravi: Rebia Ibnu Ebi Abdirrahman Kaynak: Muvatta, Itk 21, (2, 782) • Resulullah (sav)'a "Hangi köleyi azad etmek efdaldir?" diye sorulmustu. "Fiyatça yüksek olani ve efendisinin nazarinda en nefis olanidir!" cevabini verdi. Ravi: Aise Kaynak: Muvatta, Itk 15, (2, 779); Buhari, Itk 2; Müslim, Iman 136 (84) •

Bir adam, kölesini "benden sonra hür olsun" diye azad etmisti. Sonradan ona ihtiyaci dogdu. Resulullah (sav) köleyi alarak: "Bunu benden kim satin alacak?" dedi. Nuaym Ibnu Abdillah Ibni'n-Nehham (ra) su su miktar fiyata satin aldi. Resulullah o parayi (köle...

• Bir adam, kölesini "benden sonra hür olsun" diye azad etmisti. Sonradan ona ihtiyaci dogdu. Resulullah (sav) köleyi alarak: "Bunu benden kim satin alacak?" dedi. Nuaym Ibnu Abdillah Ibni'n-Nehham (ra) su su miktar fiyata satin aldi. Resulullah o parayi (köle sahibine) verdi. Ravi: Cabir Kaynak: Buhari, Büyu 59, 110, Istikraz 16, Husumat 2, Itk 9, Kefaretu'l-Eyman 7, Ikrah 4, Ahkam 32; Müslim, • Ibnu Ömer (ra), kendine ait iki cariyeyi müdebber kildi. Onlar müdebber olduklari halde Ibnu Ömer onlara temasta bulunuyordu. Ravi: Nafi' Kaynak: Muvatta, Müdebber 4, (2,814) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim kölesi ile yüz okiyye üzerinden mükatebe yapsa da, kölesi bunun on okiyyesi hariç hepsini ödese, yine de köledir." Ravi: Amr Ibnu Suayb (an ebihi an ceddihi) Kaynak: Ebu Davud, Itk 1, (3927); Tirmizi, Büyu 35, (1260); Ibnu Mace, Itk 3, (2519) • Ebu Davud'un bir rivayetinde söyle buyurulur: "Mükateb, üzerinde bir dirhemlik borç kaldigi müddetçe köledir." Ravi: Kaynak: Ebu Davud, Itk 1, (3926) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Mükatebe karsi bir hadd islenir (diyet almaya hak kazanirsa) veya mirasa mazhar olursa, (borcunu ödeyerek) hürriyetinden kazandigi miktarca onlara varis olur." Resulullah (sav) söyle buyurdular: "Mükateb, ödedigi hisse nisbetinde hür diyeti öder, geri kalani köle diyetinden öder." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Tirmizi, Büyu 35, (1259); Ebu Davud, Diyat 22, (4582); Nesai, Kasame 36, (8, 45, 46) • Resulullah (sav) bize buyurdular ki: "Sizden birinin mükatebetinin size hala ödeyecegi borcu varsa da, ona karsi örtünsün." Ravi: Ümmü Seleme Kaynak: Ebu Davud, Itk 1, (3928); Tirmizi, Büyu 35, (1261); Ibnu Mace, Itk 3, (2520) • Sirin, Hz. Enes'e mükatebe yapma talebinde bulundu. Hz. Enes çok zengindi, mükatebe yapmayi reddetti. Sirin Hz. Ömer (ra)'e basvurdu. Hz. Ömer, Enes (ra)'i çagirarak: "Sirinle mükatebe yap!" emretti. Enes (ra) yine kabul etmedi. Hz. Ömer, çubuguyla Enes'e vurdu. Ve su ayeti okudu: "Kölelerinizden hür olmak için bedel vermek (mukatebe yapmak) isteyenlerin, -onlardan bir iyilik görürseniz- bedel vermesini kabul edin" (Nur 33). Bunun üzerine Hz. Enes mukatebe yapti. Ravi: Musa Ibnu Enes Ibn-i Malik Kaynak: Buhari, Mükateb 1 • Berire mükatebe bedelini ödemede yardim istemeye geldi..." Ravi: Aise Kaynak: Buhari, Mesacid 70, Zekat 61, Büyu 67, 73, Itk 10, Mekatib 2, 3, 4, 5, Hibe 7, Surut 3, 10, 13, 17, • Nesai'nin rivayetinde su ziyade mevcuttur: "Berire (ra) kendi nefsinin hürriyete kavusmasi için dokuz okiyye üzerine mükatebe yapti. Her sene bir okiyye ödeyecekti. Resulullah (sav) onu, (hürriyetine kavustugu zaman) kocasi ile beraberlige devam etme veya bosanma hususunda muhayyer birakti, Kocasi köle idi. Berire kendini (kocadan ayrilmayi) tercih etti. Urve der ki: "Kocasi hür olsaydi, Aleyhissalatu vesselam Berire'yi muhayyer birakmazdi." Ravi: Aise Kaynak: Nesai, 85, 86 (7, 300) •

Anlattigina göre, "Esma, Resulullah (sav) zamaninda kocasindan bosanmistir. Ve o siralarda bosanan kadin için henüz iddet bekleme hükmü yoktu. Iste bu sebeple, Esma bosaninca, Allah Teala Hazretleri, bosanan için iddet bekleme emrim indirdi." Ravi: Esma Bintu...

• Anlattigina göre, "Esma, Resulullah (sav) zamaninda kocasindan bosanmistir. Ve o siralarda bosanan kadin için henüz iddet bekleme hükmü yoktu. Iste bu sebeple, Esma bosaninca, Allah Teala Hazretleri, bosanan için iddet bekleme emrim indirdi." Ravi: Esma Bintu Yezid Ibni's-Seken el-Ensariyye Kaynak: Ebu Davud, Talak 36, (2281) • Allah Teala Hazretleri: "Bosanan kadinlar kendi kendilerine üç aybasi hali beklerler" (Bakara 228) buyuruyor. Yine Allah Teala hazretleri: "Kadinlariniz arasinda ay hali görmekten kesilenler ile ay hali görmemis olanlarin iddetleri hususunda süpheye düserseniz, bilin ki, onlarin iddet beklemesi üç ay dir... (Talak 4). (Önceki ayet) bu ikinci ile neshedilmis oldu. Keza Allah Teala hazretleri (birinci ayetten bazi hükümleri neshederek) buyurmustur ki: "Mü'min kadinlarla nikahlanip, onlari, temasta bulunmadan bosadiginizda, artik onlar için size iddet saymaya lüzum yoktur. Kendilerine bagista bulunarak onlari güzellikle serbest birakin" (Ahzab 49). Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Ebu Davud, Talak 10, (2195), 37, (2282); Nesai, Talak 64, (6,187), 74, (6, 212) • Bosanan kadinlar kendi kendilerine üç aybasi hali beklerler, eger Allah'a ve Ahiret gününe inanmislarsa, rahimlerinde Allah'in yarattigini gizlemeleri kendilerine helal degildir, kocalari bu arada barismak isterlerse, karilarini geri almakta daha çok hak sahibidirler" (Bakara 223) ayeti için der ki: "Bu ayete göre, erkek hanimini üç kere de bosasa ona dönmeye hakki vardi. Bu hüküm su ayetle neshedildi. "Bosanma iki defadir (Ondan sonrasi) ya iyilikle tutmak, ya güzellikle salmaktir" (Bakara 229). Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Nesai, Talak 74, (6,212) • el-Ahvas, hanimini bosamisti. Hanimi üçüncü hayizin kanama müddetinde iken Sam'da öldü. Hz. Muaviye (ra), Zeyd Ibnu Sabit (ra)'e yazarak bunun hükmünü sordu. Zeyd cevaben söyle yazdi: "Eger kadin, üçüncü hayz'in kanama devresine girmis idiyse, kocadan tamamen ayrilmis, koca da ondan ayrilmistir. Ne kadin, kocaya, ne de koca, kadina varis olamaz." Ravi: Süleyman Ibnu Yesar Kaynak: Muvatta, Talak 56, (2,577) • Anlattigina göre, Resulullah (sav) zamaninda, kocasindan muhala'a yoluyla ayrilmistir. Resulullah (sav) da ona bir hayiz müddetince iddet beklemesini emretmistir (veya kadina... emredilmistir). Ravi: Rebi Bintu Muavviz Kaynak: Tirmizi, Talak 10, (1185); Nesai, Talak 53, (5,186) •

Beni Eslem'den Sübey'a adinda bir kadin hamile iken kocasi ölmüstü. Beni Abdi'd-dar'dan Ebu's-Senabil Ibn Ba'kik, kadinla evlenmek istedi. Kadin onunla evlenmekten imtina etti. Adam: "Vallahi, iki müddetin sonuncusuna kadar iddet beklemedikçe evlenmen caiz...

• Beni Eslem'den Sübey'a adinda bir kadin hamile iken kocasi ölmüstü. Beni Abdi'd-dar'dan Ebu's-Senabil Ibn Ba'kik, kadinla evlenmek istedi. Kadin onunla evlenmekten imtina etti. Adam: "Vallahi, iki müddetin sonuncusuna kadar iddet beklemedikçe evlenmen caiz degil!" dedi. Kadin yirmi gün kadar bekledi, derken nifas oldu. Sonra da Resulullah (sav)'a gelerek durumu arzetti. Aleyhissalatu vesselam: "Evlen!" buyurdu. Ravi: Ümmü Seleme Kaynak: Buhari, Talak 39, Tefsir, Talak 2; Müslim, Talak 57, (1485); Muvatta, Talak 83, (2, 589, 590); Tirmi • Müslim'deki rivayet söyledir: "Ümmü Seleme (ra) dedi ki: "Sübey'a, kocasinin vefatindan birkaç gece sonra nifas oldu. Kadin, durumunu Resulullah'a zikretti, Aleyhissalatu vesselam evlenmesini söyledi." Ravi: Ümmü Seleme Kaynak: Müslim, Talak 57, (1485) • Ben ve Ebu Hüreyre, Ibnu Abbas (ra)'in yaninda iken, bir kadin gelerek: "Ben hamileyken kocam öldü, çocuk da kocamin ölmesinden dört ay geçmeden dogdu. (Iddetim dolmus sayilir mi)?" diye sordu, Ibnu Abbas (ra): "Iddetin, iki müddetin sonuncusudur" dedi. Ebu Seleme: "Bana Resulullah (sav)'in Ashab'indan bir adam, böyle bir durumda Resulullah (sav)'in evlenmeyi emrettigini haber verdi" dedi. Ebu Hüreyre der ki: "Buna ben de sehadet ederim." Ravi: Ebu Seleme Ibnu Abdurrahman Kaynak: Nesai, Talak 66, (6,194) • Ibnu Ömer (ra)'e hamile iken kocasi ölen kadindan sorulmustu. "Çocugu dogurunca helal olur, (evlenebilir)" cevabini verdi. [Orada bulunan bir adam ilave etti]: "Hz. Ömer (ra) de: "Kocasi yatakta, henüz defnedilmemis iken dogum yapsa da kadin (evlenmeye) helaldir" demisti." Ravi: Nafi' Kaynak: Muvatta, Talak 84, (2, 589) • Peygamberimiz (sav)'in sünnetini bize çarpitmayin. Kocasi ölen kadinin iddeti dört ay on gündür yani ümmü veled hakkinda." Ravi: Amr Ibnu'l-As Kaynak: Ebu Davud, Talak 48, (2308) • Efendisi olan ümmü veledin iddeti bir hayiz devresidir. Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Muvatta, Talak 92, (2,593) •

Resulullah (sav) Huneyn seferi sirasinda Evtas'a bir ordu gönderdi. Ordu düsmanla karsilasti ve çarpistilar. Müslüman askerler onlara galebe çaldi, bir miktar kadini da esir etti. Resulullah (sav)'in Ashabindan bir kisimlari, ele geçirilen cariyelere temasi,...

• Resulullah (sav) Huneyn seferi sirasinda Evtas'a bir ordu gönderdi. Ordu düsmanla karsilasti ve çarpistilar. Müslüman askerler onlara galebe çaldi, bir miktar kadini da esir etti. Resulullah (sav)'in Ashabindan bir kisimlari, ele geçirilen cariyelere temasi, müsrik kocalari sebebiyle sanki günah addettiler. Bunun üzerine aziz ve celil olan Allah su ayeti inzal buyurdu. (Mealen): "Evli kadinlarla evlenmeniz de haram kilindi. Maliki bulundugunuz cariyeler müstesna..." (Nisa 24) Yani "bunlar (esir aldiklariniz) iddetlerini doldurunca size helaldir." Ravi: Ebu Said Kaynak: Müslim, Rada' 33, (1456); Tirmizi, Nikah 36, (1132); Ebu Davud, Nikah 45, (2155, 2157); Nesai, Nikah • Resulullah (sav) karnindaki yükü vaz' etmedikçe (dogurmadikça) esirelere temasta bulunmayi yasakladi. Ravi: Irbaz Ibnu Suriye Kaynak: Tirmizi, Siyer 15, (1564) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah'a ve ahiret gününe inanan bir kimseye, suyunu baskasinin ekinine dökmesi, yani hamile (esire)ye temasi helal degildir. Keza Allah'a ve ahirete inanan mü'min kisiye, istibra hasil olmazdan önce esire kadina temas helal olmaz. Keza Allah'a ve ahirete inanan kimseye, taksim edilmezden önce ganimet malindan satmasi helal degildir." Ravi: Ruveyfi' Ibnu Sabit el'Ensari Kaynak: Ebu Davud, Nikah 45, (2158, 2159); Tirmizi, Nikah 35, (1131) • Resulullah (sav) seferlerinin birinde, bir çadirin kapisinda, dogumu yakin olan hamile bir kadin gördü. Kadin hakkinda sual etti: "Falancanin cariyesi!" dediler. Aleyhissalatu vesselam: "Herhalde o, cariyeye temas etmek istiyor" buyurdu. Muhataplari "Evet!" deyince: "Ona, kabre kadar onunla beraber olacak bir lanetle lanet etmek içimden geldi. O nasil olur da kendine helal olmadigi halde (kadinin karnindaki çocugu) kendine varis kilar veya nasil olur da kendine helal olmayan (bebegi) hizmetçi kilar?" buyurdular. Ravi: Ebu'd-Derda Kaynak: Müslim, Nikah 139, (1441); Ebu Davud, Nikah 45, (2156) • Temas edilmis bulunan bir cariye hediye edilir veya satilir veya azad edilirse onun rahmi bir hayiz müddetince istibra edilsin. Bakirenin istibrasi aranmaz. [Rezin tahric etmemistir. Buhari, bu rivayeti muallak olarak zikretmistir. (Büyu 111).] Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Rezin •

Anlattigina göre, kocasi kendisini talak-i bette ile bosamistir. Kocasi ortalikta olmadigi halde, vekilini (bir miktar) arpa ile Fatima'ya göndermis, Fatima da bunu pek az bulmustu. (Veya vekile kizmisti.) Vekil: "Vallahi bizim üzerimizde (nafaka hakki olarak)...

• Anlattigina göre, kocasi kendisini talak-i bette ile bosamistir. Kocasi ortalikta olmadigi halde, vekilini (bir miktar) arpa ile Fatima'ya göndermis, Fatima da bunu pek az bulmustu. (Veya vekile kizmisti.) Vekil: "Vallahi bizim üzerimizde (nafaka hakki olarak) bir seyin yok!" demistir. Fatima da Resulullah (sav)'a gelerek durumu anlatmis. Aleyhissalatu vesselam da : "Senin onun üzerinde nafakan yok" buyurmus ve Ümmü Serik el-Ensariyye (ra)'nin yaninda iddetini geçirmesini emretmistir. Sonra, Fatima'ya: "Bu kadin, ashabimin çokça ugradiklari birisidir. Sen iddetini Ibnu Ümmi Mektum'un yaninda geçir. Zira o, ama birisidir, örtünü de (onun yaninda) çikarabilirsin. (Iddetin bitip) helal oldun mu bana haber ver!" buyurdu. (Fatima der ki): "Helal hale geldigim zaman, Resulullah (sav)'a gelip Muaviye Ibnu Ebi Süfyan ve Ebu Cehm (ra)'in benimle evlenmek istediklerini haber verdim. Aleyhissalatu vesselam buyurdular ki "Ebu Cehm, sopasini omuzundan indirmez. Muaviye ise fakirdir, parasi yoktur. Sen Üsame Ibnu Zeyd (ra) ile evlen!" Üsame hosuma gitmedi. (Resulullah (sav) bunu seçmis olacak ki tekrar): "Sen Üsame'yle evlen!" buyurdu. Ben de onunla evlendim. Allah Teala Hazretleri onu bana hayirli kildi. Onunla mes'ud oldum. Ravi: Fatima Bintu Kays Kaynak: Müslim, Talak 36, (1480); Muvatta, Talak 23, (2, 580, 581); Ebu Davud, Talak 39, 40, (2284, 2285, 22 • Said Ibnu Zeyd'in kizi Abdullah Ibnu Amr Ibnu Osman'in nikahi altinda idi. Kadini, kocasi talak-i bette ile bosadi. Kadin, kocasinin evini (iddeti dolmadan) terketti. Onun bu davranisini Abdullah Ibnu Ömer (ra) hos karsilamadi. Ravi: Nafi' Kaynak: Muvatta, Talak 64, (2, 579) • Teyzemi kocasi [üç talakla] bosamisti. Teyzem hurmalarinin meyvesini kesmek istedi. Bir adam onu evden çikmaktan men etti. Teyzem de Resulullah (sav)'a gelip durumunu arzetti. Aleyhissalatu vesselam: "Tabii, hurmalarini devsir, ondan dilersen tasadduk eder, dilersen ma'ruf üzere tasarruf edersin!" buyurdu. Ravi: Cabir Kaynak: Müslim, Talak 65, (1483); Ebu Davud, Talak 41, (2297); Nesai, Talak 70, (6,209) • Içinizden ölenlerin birakmis oldugu esler kendi kendilerine dört ay on gün beklerler (Bakara 234) mealindeki ayetle ilgili olarak demistir ki: "Kadinin, bu iddeti, kocasinin yaninda beklemesi vacibtir. Bunun üzerine Allah Teala Hazretleri su ayeti inzal buyurdu: "Içinizden ölüp, esler birakacak olanlar, evlerinden çikarilmaksizin senesine kadar eslerinin geçimini saglayacak seyi vasiyet etsinler. Eger kadinlar çikarlarsa kendilerinin mesru olarak yaptiklarindan dolayi size sorumluluk yoktur" (Bakara 240). Mücahid devamla der ki: "Allah Teala Hazretleri böylece kadina tam bir yil (iddet) kildi, bunun yedi ay yirmi günü vasiyet yoluyla taninacak. Kadin dilerse bu vasiyet müddetinde kocasinin evinde kalacak, dilerse terkedecek. Ayette geçen "evlerinden çikarilmaksizin... Eger çikarlarsa... size sorumluluk yoktur" ibaresinin ma'nasi budur. Esas iddet ise, onu beklemesi kadina vacibtir." Ibnu Abbas (ra) der ki: "Bu ayet, kadinin kocasi yaninda iddet geçirme mecburiyetini neshetmistir, kadin diledigi yerde iddetini geçirir." Ata der ki: "Sonra miras ayeti geldi, o da, süknayi neshetti. Böylece kadinin, koca yanindaki süknasi kalkti, artik diledigi yerde iddetini geçirir." Ravi: Mücahid Kaynak: Buhari, Tefsir, Bakara 41, Talak 60; Ebu Davud, Talak 42, 45, (2298, 2301); Nesai, Talak 60, (6,200) • Bir kadin, Ibnu Ömer (ra)'e gelip kocasinin öldügünü ve kendilerinin (Medine'nin) Kanat nam mevkiinde bir ekinlerinin oldugunu söyledi ve geceyi orada geçirmesinin kendisi için caiz olup olmadigini sordu." Ibnu Ömer (ra) kadini bundan nehyetti. Bu sebeple kadin, erkenden oraya gider, orada gölgelenir, sonra aksama Medine'ye döner, evinde gecelerdi. Ravi: Yahya Ibnu Said Kaynak: Muvatta, Talak 88, (2,592) •

Bana Zeyneb Bintu Ebi Seleme su üç hadisi haber verdi: Dedi ki: "Babasi Ebu Süfyan Ibnu Harb vefat edince, Resulullah (sav)'in zevce-i pekleri Ümmü Habibe'nin yanina girdim. (Ben yaninda iken) Ümmü Habibe içerisinde sari renk bulunan bir sürünme maddesi (tiyb)...

• Bana Zeyneb Bintu Ebi Seleme su üç hadisi haber verdi: Dedi ki: "Babasi Ebu Süfyan Ibnu Harb vefat edince, Resulullah (sav)'in zevce-i pekleri Ümmü Habibe'nin yanina girdim. (Ben yaninda iken) Ümmü Habibe içerisinde sari renk bulunan bir sürünme maddesi (tiyb) getirtti, bu haluk veya bir baskasi idi. Ondan bir cariyeye sürdü, sonra da yanaklarina süründü. Sonra dedi ki: "Vallahi benim sürünüp süslenmeye ihtiyacim yok. Ancak Resulullah (sav)'in söyle söyledigini isittim: "Allah'a ve ahiret gününe inanan bir kadina, bir ölü üzerine üç geceden fazla matem tutmasi helal olmaz. Fakat kocasi müstesna, ona dört ay on gun matem tutar." Zeyneb dedi ki: "Kardesi öldügü zaman Zeyneb Bintu Cahs (ra)'nin yanina girdim. O da bir tiyb istedi ve ondan süründü. Sonra dedi ki: "Dogrusu, vallahi sürünmeye bir ihtiyacim yok. Ancak Resulullah (sav)'in söyle söyledigini isittim: "Allah'a ve ahiret gününe inanan bir kadina..." diye baslayan önceki hadisi aynen zikretti." Zeyneb (üçüncü rivayetinde) dedi ki: "Annem Ümmü Seleme'yi isittim, diyordu ki: "Bir kadin Resulullah (sav)'a, gelerek: "Kizimin kocasi öldü. Gözünden de hasta, gözüne (ilaç niyetiyle) sürme çekebilir miyiz?" diye sordu. Aleyhissalatu vesselam: "Hayir!" dedi. Kadin iki veya üç sefer ayni talebte bulundu. Aleyhissalatu vesselam her seferinde "Hayir!" dedi ve sonuncuda ilave etti: "Onun matem müddeti dört ay on gündür. Cahiliye devrinde sizden biri, sene basina mayis atardi." [Ravi Humeyd der ki: "Zeyneb'e "Senenin basina mayis atma" nedir?" diye sordum] Zeyneb (ra) dedi ki: "Kocasi ölen bir kadin hifs (denen hücre)'ina çekilir, en kötü elbisesini giyer, üzerinden bir yil geçmedikçe tiyb sürünmez (yikanmaz, tirnak kesmez, hiçbir temizlik ameliyesinde bulunmaz, sonra bir yil tamam olunca berbat bir manzara ile çikar)di. Sonra ona bir hayvan getirilirdi. Bu esek veya koyun veya bir kus olabilirdi. Bu (hayvani önüne sürmek suretiyle iddet halini) kirardi. Iddetini kirmada kullandigi hayvan hemen hemen ölürdü. Sonra (iddetten) çikardi, kendisine mayis verilirdi, o da bunu [önüne] atardi. (Böylece evlenmeye helal olurdu.) Iste bundan sonra tiyb ve diger (süslenme ve baska) seylere müracaat ederdi." Ravi: Humeyd Ibnu Nafi' Kaynak: Buhari, Talak 46, 47, 60, Cenaiz 31; Müslim, Talak 58 (1486-1489); Muvatta, Talak 101, (2, 596-598); • Biz, kocalarimiz hariç, herhangi bir ölü üzerine üç günden fazla matem tutmaktan men edilmistik. Kocalarimiz için dört ay on gün matem tutmaliydik. Bu esnada ne sürme çekerdik, ne tiyb sürünürdük, ne de boyali elbise giyerdik. Giyebildigimiz, sadece asb (denen daha dokunmazdan önce boyanmis kumaslardan mamul) elbise idi. Matemli kadina, hayiz halinden çikip temizlik dönemine girince, yaptigi yikanmada azicik koku kullanmasma izin verildi. Ravi: Ümmü Atiyye Kaynak: Buhari, Talak 48, 49, Hayiz 12, Cenaiz 30, 31; Müslim, Cenaiz 34, (938), Talak 66, (938); Ebu Davud, • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kocasi ölen kadin sariya boyanmis veya kirmiziya boyanmis elbise giymez, zinet takinmaz, kina yakinamaz, sürmelenemez, basini tararken kokulu madde kullanamaz, basini sidre ile kaplar." Ravi: Ümmü Seleme Kaynak: Ebu Davud, Talak 46, (2304); Nesai, Talak 65 (6,203); Muvatta, Talak 104-108 (2, 598, 600) • Tuleyha el-Esediye, Resid es-Sakafi'nin nikahi altindaydi. Resid, Tuleyha'yi bosadi. Kadin, iddeti içerisinde iken evlendi. Hz. Ömer (ra), ona da kocasina da degnekle çokça vurdu ve aralarini ayirdi. Sonra sunu söyledi: "Iddeti içerisinde hangi kadin evlenirse, onun evlenen kocasi, gerdek yapmamis bile olsa aralari ayrilacak ve kadin, önceki iddetinden geri kalan kismi tamamlayacak. Sonra ikincisi, taliblerden bir talib olacak. Eger erkek; kadinla gerdek yapmis idiyse, aralari ayrilir, kadin önceki iddetini tamamlar. Sonra ikinciden dolayi yeniden iddet bekler. Bunlar ebediyyen evlenemezler." Ibnu'l-Müseyyeb der ki: "Erkek, kadini kendine helal addettigi için ona tam mehir öder." Ravi: Ibnu'l Müseyyeb ve Süleyman Ibnu Yesar Kaynak: Muvatta, Nikah 27, (2,536) • Safiyye Bintu Ebi Ubeyd, kocasi Ibnu Ömer'den iddet beklerken gözlerinden hastalandi. Gözleri nerdeyse çapaklaniyordu, yine de sürme çekmedi. Ravi: Nafi' Kaynak: Muvatta, Talak 107, (2,599) • Kendi anlattigina göre, su ayeti okumustu (Mealen): "Bosanan kadinlar, kendi kendilerine, üç aybasi hali beklerler..." (Bakara 228). Ve su ayeti (mealen): "Ey peygamber! Kadinlari bosayacaginizda, onlari, iddetlerini gözeterek bosayin ve iddeti sayin. Rabbiniz olan Allah'tan sakinin. Onlari, apaçik bir hayasizlik yapmalari hali bir yana- evlerinden çikarmayin, onlar da çikmasinlar. Bunlar, Allah'in sinirlaridir. Allah'in sinirlarini kim asarsa, süphesiz, kendine yazik etmis olur. Bilmezsin, olur ki, Allah bunun ardindan (gönlünüzde sevgi gibi) bir hal meydana getirir. Kadinlarin iddet süreleri biteceginde, onlari ya uygun sekilde alikoyan, ya da uygun bir sekilde onlardan ayrilin; içinizden de iki adil sahid getirin, sahidligi Allah için yapin. Iste bu, Allah'a ve ahiret gününe inananan kimseye verilen ögüttür. Allah kendisine karsi gelmekten sakinan kimseye kurtulus yolu saglar, ona beklemedigi yerden rizik verir. Allah'a güvenen kimseye O yeter. Allah buyurdugunu yerine getirendir. Allah her sey için bir ölçü var etmistir. Kadinlariniz içinde ay hali görmekten kesilenler ile, henüz ay hali görmemis olanlarin iddetleri hususunda süpheye düserseniz, bilinki, onlarin iddet beklemesi üç aydir..." (Talak 1-4). Ve dedi ki: "Bu, bosanan kadinlarin iddetleridir. Allah Teala hazretleri bundan henüz temas edilmemis olan kadinlari, "Ey iman edenler, mü'min kadinlarla nikahlanip, onlari, temasta bulunmadan bosadiginizda artik onlar için size iddet saymaya lüzum yoktur. Kendilerine bagista bulunarak onlari güzellikle serbest birakin" (Ahzab 49) mealindeki ayetle istisna etmistir. Yine Allah Teala buyurur ki, (mealen): "Içinizden ölenlerin birakmis oldugu esler, kendi kendilerine dört ay on gün beklerler; müddetleri sona erdiginde, onlarin kendi haklarinda uygun sekilde yaptiklarindan dolayi size sorumluluk yoktur" (Bakara 234). Sonra Allah Teala Hazretleri, kadinlardan hamile olanlarin ruhsatini su ayetle indirmistir. (Mealen): "(Bosanan veya kocasi ölen kadinlardan) gebe olanlarin iddeti dogumlari ile tamamlanir..." (Talak 4). [Rezin tahric etmistir] Ravi: Ibnu Mes'ud Kaynak: Rezin •

Resulullah (sav) Huneyn savasi sirasinda benden bir miktar zirhi ariyet olarak istedi. Ben de: "Zorla (gasbederek) mi almak istiyorsun?" dedim. "Hayir!" dedi, "garantili olarak taleb ediyorum!" Ravi: Safvan Ibnu Ümeyye Kaynak: Ebu Davud, Büyu 90, (3562)

• Resulullah (sav) Huneyn savasi sirasinda benden bir miktar zirhi ariyet olarak istedi. Ben de: "Zorla (gasbederek) mi almak istiyorsun?" dedim. "Hayir!" dedi, "garantili olarak taleb ediyorum!" Ravi: Safvan Ibnu Ümeyye Kaynak: Ebu Davud, Büyu 90, (3562) • Resulullah (sav) bir tabak istiare etmisti, kap ziyana ugradi. Sahiplerine tazmin etti. Ravi: Enes Kaynak: Tirmizi, Ahkam 23, (1360) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Aldigi seyi sahibine ödemek "el'e vecibedir" Katade der ki: "Hasan (bunu rivayet ettigini) unuttu ve dedi ki: "O, [yani ariyet] emanetindir, (Zayi olmasi halinde) sana tazmin gerekmez." Ravi: Semüre Kaynak: Ebu Davud, Büyu 90, (3561); Tirmizi, Büyu 39, (1266) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ariyet (sahibine) verilecektir. Kefil borçludur, borç ödenmelidir." Ravi: Ebu Ümame Kaynak: Tirmizi, Büyu 39, Vesaya 5, (2121), (1265); Ebu Davud, Büyu 90, (3569) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Baskasina sütünden istifade etmesi için verilecek bir hayvan olarak, sütlü deve ve bol sütlü koyun ne muvafiktir. Sabah bir kap, aksam bir kap süt verir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Hibe 35, Esribe 14; Müslim, Zekat 73, (1019) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim bir baskasina hayat boyu ev bagisinda bulunursa, artik bu ev onun ve varislerinin olur. Bu söz, o maldaki hakkini keser. Ev, kendine ömür boyu bagislanana ve onun varislerine aittir." [Sahiheyn'de gelen bir diger hadiste:...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim bir baskasina hayat boyu ev bagisinda bulunursa, artik bu ev onun ve varislerinin olur. Bu söz, o maldaki hakkini keser. Ev, kendine ömür boyu bagislanana ve onun varislerine aittir." [Sahiheyn'de gelen bir diger hadiste: "Resulullah (sav) umra hakkinda "kendisine bagislananin lehinde hükmetti" seklinde gelmistir. Bir baska rivayette: "Umra caizdir" denmistir. Müslim'in rivayetinde: "Umra onun ehline mirastir" denmistir.] Ravi: Cabir Kaynak: Buhari, Hibe 32; Müslim, Hibat 21, (1625); Muvatta, Akdiye 43, (2, 752); Ebu Davud, Büyu 87, 88, 89, • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim bir seyi umra kilarsa o sey artik mu'mer'e (umre kilinan sahsa) aittir, hayatta iken de ölmüs iken de. Mali rukba kilmayin. Kimde rukba kilarsa [bu mal miras] yolundadir." Ravi: Zeyd Ibnu Sabit Kaynak: Ebu Davud, Büyu 89, (3559); Nesai, Rukba 1, (6, 269) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Mallarinizi rukba kilmayin. Kim rukba kilarsa mal artik rukba kilinan kimsenin olur." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Nesai, Rukba 1-2, (6,269) • Bir baska rivayette: "Umra, umra kilinan sahis için caizdir. Rukba da rukba kilinan kimse için caizdir. Hibesinden dönen, kusmuguna dönen gibidir" buyurulmustur. Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Nesai, Rukba 1-2, (6,269) • Ne rukba ne de umra helal degildir. Kime bir sey umra kilinmissa bu onundur, kime de bir sey rukba kilinmissa o sey onundur. Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Nesai, Rukba 1-2, (6,269) • Ibnu Ömer (ra)'e, kiz kardesi Hafsa (ra)'dan bir ev tevarüs etti. Hafsa (ra), bu eve hayati boyunca olmak kaydiyla Zeyd Ibnu'l-Hattab'in kizini oturtmustu. Zeyd'in kizi ölünce Ibnu Ömer (ra) meskeni kabzetti. O bu evin kendine ait oldugu reyinde idi. Ravi: Nafi' Kaynak: Muvatta, Akdiye 45, (2, 756) •

Resulullah (sav) onalti gazve yapmistir. Ravi: Büreyde Kaynak: Buhari, Megazi 89, 1, 77; Müslim, Hacc 218, (1254), Cihad 147, (1814); Tirmizi, Cihad 6, (1676)

• Resulullah (sav) onalti gazve yapmistir. Ravi: Büreyde Kaynak: Buhari, Megazi 89, 1, 77; Müslim, Hacc 218, (1254), Cihad 147, (1814); Tirmizi, Cihad 6, (1676) • Müslim'in rivayetinde: "[Büreyde (ra)] Resululluh'la birlikte onalti gazveye katildigini söyler." Ravi: Büreyde Kaynak: Müslim, Cihad 146,147, (18l4) • Yine Müslim'in bir rivayetinde: "Resulullah (sav) ondokuz gazve yapti, bunlardan sekizinde savasti" denmektedir. Ravi: Kaynak: Müslim, Cihad 146, (1819); Buhari, Megazi 87 • Resulullah (sav) ile birlikte yedi gazve yaptim. Ayrica çikardigi seferlerden de dokuzuna katildim. Bir defasinda basimiza Ebu Bekr (ra) bir defasinda da Üsame Ibnu Zeyd (ra) vardi. Ravi: Seleme Ibnu'l-Ekva' Kaynak: Buhari, Megazi, 87; Müslim, Cihad 148, (1815) •

Resulullah (sav), kendisine Ebu Süfyan'in gelmekte oldugu haber verilince, ashabiyla istisare etti. Önce Ebu Bekr (ra) konustu. Ondan yüzünü çevirdi (iltifat etmedi). Sonra Hz. Ömer (ra) konustu. Ondanda yüzünü çevirdi. Derken Sa'd Ibnu Ubade (ra)...

• Resulullah (sav), kendisine Ebu Süfyan'in gelmekte oldugu haber verilince, ashabiyla istisare etti. Önce Ebu Bekr (ra) konustu. Ondan yüzünü çevirdi (iltifat etmedi). Sonra Hz. Ömer (ra) konustu. Ondanda yüzünü çevirdi. Derken Sa'd Ibnu Ubade (ra) (Resulullah'in maksadi sezerek) ayaga kalkti ve "Ey Allah'n Resulü, biz (Ensariler)i mi kastediyorsunuz? Nefsimi kudret elinde tutan zata yemin ederim, eger bize bineklerimizi denize sürmemizi emredecek olsaniz, mutlaka (gözümüzü kirpmadan) daldiririz. Bize onlara binip Berki'l Gimad'a gitmemizi emretseniz onu da yapariz!" dedi. Bunun üzerine Resulullah (sav) halki hazirladi. Yola çiktilar ve Bedr'e kadar gelip indiler. Orada, Kureys'in su almaya gönderdigi kimselerle karsilastilar. Içlerinde Beni Haccac'a ait siyahi bir köle vardi. Onu yakaladilar. Resulullah (sav)'in ashabi Ebu Süfyan ve arkadaslari hakkinda bilgi soruyorlardi. Köle: "Ebu Süfyan hakkinda bilgim yok. Ancak (burada) Ebu Cehil, Utbe, Seybe ve Umeyye Ibnu Halef var!" dedi. O böyle söyleyince ashab onu dövdü. O da: "Evet, ben size haber veriyorum. Bu Ebu Süfyan'dir!" dedi. Onu biraktiklari zaman baskalari sordular. O yine: "Ben Ebu Süfyan hakkinda bir sey bilmiyorum, lakin burada halkin içinde Ebu Cehil, Utbe, Seybe, Umeyye Ibnu Halef var!" dedi. Böyle söyleyince onlarda ayni sekilde dövdüler. Bu esnada Resulullah (sav) namaz kiliyordu. Bu hali görünce namazi birakti ve: "Nefsimi kudret elinde tutan Zat-i Zülcelal'e yemin olsun, size dogruyu söyleyince onu dövüyorsunuz! Yalan söyleyince de birakiyorsunuz" dedi. Ravi der ki: "Resulullah (sav) elini koyarak "Surasi falancanin öldürülecegi yer, surasi fesmekancanin öldürülecegi yer" diye teker teker gösterdi." Ravi der ki: "Allah'a yemin olsun onlardan hiçbiri, Aleyhissalatu vesselam'in elini koydugu yerin disina sapmadan, gösterdigi yerlerde öldürüldüler." Ravi: Enes Kaynak: Müslim, Cihad 83, (1779); Ebu Davud, Cihad 125, (2681) • Bana Ömer Ibnu'l-Hattab (ra) anlatti. Dedi ki: "Bedir günü olunca, Aleyhissalatu vesselam müsriklere bir bakti. Onlar bin kisiydiler. Halbuki ashabi üçyüzondokuz kisi. Hemen kibleye yönelip, ellerini kaldirdi. Rabbine sesli olarak söyle dua etmeye basladi: "Ey Allahim! Bana vaadettigin (zaferi) yerine getir, Allahim! Bana zafer ver! Ey Allahim, eger ehl-i Islam'in bu bölügünü helak edersen artik yeryüzünde sana ibadet edilmeyecek!" Ellerini uzatmis olarak yakarmalarina öyle devam eti ki, ridasi omuzundan düstü. Bunu gören Ebu Bekr (ra) yanina gelerek ridasini aldi omuzuna atti, sonra arkasindan yaklasip: "Ey Allah'in Resulü! Rabbine olan yakarisin yeter. Allah Teala Hazretleri sana vaadini mutlaka yerine getirecek!" dedi. O sirada aziz ve celil olan Allah su vahyi inzal buyurdu: "Hani siz Rabbinizden imdad taleb ediyordunuz da, O da: "Muhakkak ki ben size meleklerden birbiri ardinca bin(lercesi ile) imdad ediciyim" diyerek duanizi kabul buyurmustu" (Enfal 9). Gerçekten Hak Teala Hazretleri o gün meleklerle yardim etti." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Müslim, Cihad 58, (1763); Buhari, Megazi 4; Tirmizi, Tefsir, Enfal (3081); Ebu Davud, Cihad 131, (26 • Mikdad Ibnu'l-Esved'in agzindan gayet kesin bir söz söyledigine sahid oldum ki, o sözün sahibi olmak, bana (sevabca) ona denk olabilecek her kiymetli sözden daha sevimlidir. O (Resulullah) bu sirada halki müsriklere karsi Bedr'e katilmaya davet ediyordu. Resulullah'a gelerek dedi ki: "Ey Allah'in Resulü! Biz, Beni Israil'in, (Hz. Musa'ya): "Sen ve Rabbin ikiniz gidin savasin, biz burada duruculariz!" dedigi gibi diyecek degiliz. Bilakis, "Sen hükmet! Biz saginda, solunda önünde ve arkanda seninle beraberiz!" diyoruz." Bu söz üzerine Resulullah'in yüzünün parladigini ve sevinçle doldugunu gördüm. Ravi: Ibnu Mes'ud Kaynak: Buhari, Megazi 4, Tefsir, Maide 4 • Resulullah (sav) Bedir günü buyurdular ki: "Iste Cebrail aleyhisselam! Atinin basindan tutmus, üzerinde de savas teçhizati var, (yardiminiza gelmis durumda)!" Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Buhari, Megazi 11 • Resulullah (sav), Bedir günü, ashabindan üçyüzonbes kisi ile yola çikti. Bedir'e gelince: "Allahim bunlar açtir, doyur! Allahim bunlar ayakkabisizdir, bindir! Allahim bunlar çiplaktir giydir!" diye dua etti. Allah Bedir günü fetih ve zafer müyesser etti. Savas bitince döndüler. Savasa katilanlardan her biri bir veya iki deve ile döndüler. Elbiseler giydiler, doydular da. Ravi: Ibnu Amr Ibni'l'As Kaynak: Ebu Davud, Cihad 157, (2747) • Bedir savasi baslayinca bir miktar savastim. Sonra Resulullah (sav)'in yanina geldim. Ne yaptigina bakmak istiyordum. Secde etmis, söyle diyor buldum: "Ey hayy (diri) olan, ey kayyum olan (kainati ayakta tutan) Allahim, rahmetinle sana siginiyor yardimim taleb ediyorum!" Oradan aynlip tekrar bir miktar daha savastim, tekrar geldim, o hala secde halinde idi ve: "Ey hayy olan, kayyum olan Allahim, rahmetinle sana siginiyor, yardimini taleb ediyorum!" diyordu. Ben tekrar döndüm savasmaya gittim. Bir müddet sonra yine geldim. Hala ayni halde devam ediyordu. Allah zafer verinceye kadar bu halde devam etti. [Rezin tahric etmistir, Ibnu Hacer, Hakim ve Nesai'nin rivayet ettigini belirtir. (Fethu'l-Bari 8, 291).] Ravi: Ali Kaynak: Rezin • (Bedir günü savas meydanindan) geçiyordum. Ebu Cehl'in ayagindan isabet alarak yikilmis oldugunu gördüm. "Ey Allah'in düsmani! Ey Ebu Cehil, nihayet Allah seni de böyle rüsvay etti!" dedim (ve ilaveten): "Bu halde ondan korkacak degilim!" dedim. (Ebu Cehil): "Kavminin öldürdügü kimseden daha sereflisi var midir?" diye cevap verdi. Ben, keskin olmayan bir kiliçla vurdum. Bu, bir ise yaramadi. Kendi kilinci elinden düsünceye kadar vurdum. Onu alip, onunla vurup geberttim. Resulullah (sav) onun kilincini bana (ganimet hissemden fazla olarak) verdi. Ravi: Ibnu Mes'ud Kaynak: Buhari, Megazi, 8; Ebu Davud, Cihad 142, (2709) • Mekke halki, esirlerinin fidye-i necatlarini gönderdikleri zaman, (Resulullah (sav)'in kerimeleri) Zeyneb de kocasi Ebul-As Ibnu'r-Rebi'in fidye-i necati olarak mal gönderdi. Bunun gönderdikleri arasinda Hz. Hatice (ra)'nin Ebu'l-As'la evlenmesi sirasinda Zeyneb'e vermis oldugu bir kolye de vardi. Resulullah (sav) bu kolyeyi görünce son derece duygulandi ve: "Isterseniz Zeyneb'in esirini serbset birakin ve kolyesini de ona iade edin!" buyurdular. Ashab: "Bas üstüne!" dedi. Resulullah (sav) Ebu'l'As'dan Zeyneb'i kendine göndermesi [hicretine izin vermesi] hususunda söz aldi -veya Ebul-As... vaadetti- Aleyhissalatu vesselam ensar'dan bir zatla Zeyd Ibnu Harise (ra)'yi, Zeyneb'i getirmek üzere gönderdi ve onlara: "Batn-i Ye'cic'e gidin. Orada, size Zeyneb ugrayacak, buraya gelinceye kadar ona refakat edin" emir buyurdu. Ravi: Aise Kaynak: Ebu Davud, Cihad 131, (2692) • Resulullah (sav) Bedir cihetine yola çikti. Harratu'l-Vebere'ye varinca arkasindan cüret ve secaatiyle taninan bir adam ona yetisti. Resulullah (sav)'in Ashabi onu görünce sevindiler. Adam kavusunca Resulullah'a: "Ben sana uymak ve seninle birlikte yaralanmak için geldim!" dedi. Aleyhissalatu vesselam: "Allah ve Resulüne inaniyor musunuz?" diye sordu. Adam: "Hayir!" dedi. Aleyhissalatu vesselam: "Öyleyse dön. Ben müsrikten yardim taleb etmem" buyurdu. Hz. Aise devamla der ki: "Adam gitti sonra bir agacin yaninda Aleyhissalatu vesselam'a yine yetisti ve önceki söyledigini yine söyledi. Resulullah (sav) da önceki sözünü aynen tekrar etti: "Geri dön, ben müsrikten yardim taleb etmem" dedi. Adam döndü. Ancak Beyda'da tekrar yetisti. Önceki söyledigini aynen yine söyledi. Resulullah da: "Allah'a ve Resulüne inaniyor musun?" dedi. Adam bu sefer: "Evet!" dedi. Aleyhissalatu vesselam da: "Öyleyse yürü!" buyurdu. Adam orduya katildi. Ravi: Aise Kaynak: Müslim, Cihad 150, (1817); Tirmizi, Siyer 10, (1558); Ebu Davud, Cihad 153, (2732) • Huzeyfe Ibnu'l Yeman (ra) dedi ki: "Benim Bedr'e katilmama mani olan sey sudur: Ben ve babam el-Hüseyl ikimiz beraber yola çikmistik. Kureys kafirleri bizi tuttular ve: "Siz muhakkak Muhammed'in yanina gitmek istiyorsunuz!" dediler. Biz de: "Hayir, ona gitmiyoruz, Medine'ye gitmek istiyoruz!" dedik. Bunun üzerine bizden, Muhammed'in safinda yer alip beraber savasmayacagimiz hususunda Allah'a ahd ve misak aldilar. Biz Medine'ye gelince, durumu Resulullah'a arzettik. "Haydi gidin. Biz onlara verdiginiz sözü tutar, onlara karsi Allah'tan yardim dileriz!" buyurdular. Ravi: Ebu't-Tufeyl Kaynak: Müslim, Cihad 98, (1787) •

Resulullah (sav) Beni'n-Nadir hurmaligini kesti ve yakti. Bu hurmaliga el Büveyre deniyordu. Büveyre hakkinda Hassan Ibnu Sabit (ra) söyle demisti: "Büveyre'de tutusan yangin, Beni Lüey reislerine ehemmiyetsiz geldi." Ebu Süfyan Ibnu'l-Haris Ibni Abdilmuttalib...

• Resulullah (sav) Beni'n-Nadir hurmaligini kesti ve yakti. Bu hurmaliga el Büveyre deniyordu. Büveyre hakkinda Hassan Ibnu Sabit (ra) söyle demisti: "Büveyre'de tutusan yangin, Beni Lüey reislerine ehemmiyetsiz geldi." Ebu Süfyan Ibnu'l-Haris Ibni Abdilmuttalib ona söyle cevap verdi: "Allah bu yapilani (yangini) devam ettirsin. -Büveyre'nin etrafini da cehennem yaksin. Yangindan hangimizin uzakta oldugunu bileceksin.- Mekke, Medine'den hangisinin zarardîde oldugunu göreceksin." Müslim'in rivayetinde su ziyade var: "Su ayet bu hadise hakkinda nazil olmustur: "Inkarci kitap ehlinin yurtlarinda hurma agaçlarini kesmeniz veya onlari kesmeyip gövdeleri üzerinde ayakta birakmaniz Allah'in izniyledir. Allah yoldan çikanlari böylece rezillige ugratir." (Hasr 5). Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Buhari, Megazi 14, Hars 6, Cihad 154, Tefsir, Hasr; Müslim, Cihad 29, (1746); Tirmizi, Tefsir, Hasr, • Bintu Muhayyisa, babasindan naklediyor: "Allah Teala Hazretleri, Peygamberine, yahudilerin tasarladiklari suikasdi bildirince, Resulullah (sav): "Yahudi erkeklerden kimi yakalarsaniz onu hemen öldürün!" ferman buyurdu. Bunun üzerine babam Muhayyisa (ra), yahudi tüccarlarindan biri olan Sebibe'nin üzerine atilip öldürdü. Amcam Huvayyisa o sirada henüz müslüman degildi ve babamdan daha yasliydi. Babama hem vuruyor ve hem de: "Ey Allah'in düsmani! (onu nasil öldürürsün?) Karnindaki yag belki de onun malindan!" diyordu. Babam su cevabi verdi: "Bana onu yapmami öyle bir zat emretti ki, eger seni öldürmemi emretse seni de sag birakmazdim." Amcam o esnada müslüman oldu." Ravi: Bintu Muhayyisa Kaynak: Ebu Davud, Haraç 22, (3002) • Nadir ve Kureyza yahudileri Resulullah Aleyhissalatu vesselam ile savastilar. O da Beni'n-Nadir'i sürdü. Kureyza'yi yerinde birakti. Kureyza'ya ihsanda dahi bulundu. Sonradan onlar da Resulullahla savastilar. Aleyhissalatu vesselam da erkeklerini öldürdü, kadinlarini, mallarini, çocuklarini müslümanlar arasinda taksim etti. Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Buhari, Megazi 14; Müslim, Cihad 62, (1766); Ebu Davud, Imaret23, (3005) •