Hadis arsivi

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Eslem kabilesini Allah selametli kilsin, Gifar kabilesine de magfiret buyursun!" Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Menakib 6; Müslim, Fezailu's-Sahabe 183, (2515, 2516)

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Eslem kabilesini Allah selametli kilsin, Gifar kabilesine de magfiret buyursun!" Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Menakib 6; Müslim, Fezailu's-Sahabe 183, (2515, 2516) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kureys, Ensar, Cüheyne, Müzeyne, Eslem, Esca' ve Gifar benim dostlarimdir. Onlarin da Allah ve Resulünden baska dostlari yoktur." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Menakib 6; Müslim, Fezailu's-Sahabe 189, 190, (2520-2521); Tirmizi, Menakib, (3945) • Resulullah (sav) buyurdular ki; "Ben Es'ari cemaatinin geceleyin evlerine girerkenki Kur'an okuyuslarini seslerinden tanirim. Gündüzleyin girerlerken evlerini görmemis de olsam, geceleyin Kur'an okuyuslari sebebiyle seslerinden evlerini tanirim. Onlardan biri Hakim'dir. Atlilara -yahut düsmana dedi- rastlayinca, onlara: "Arkadaslarim, kendilerini beklemenizi söylediler" dedi" Ravi: Ebu Musa Kaynak: Buhari, Megazi 38, Humus 15, Menakibu'l-Ensar 37; Müslim, Fezailu's-Sahabe 166, (2499) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Es'ariler, gazve sirasinda aziklari tükenir, Medine'de de ailelerinin yiyecekleri azalirsa, yanlarinda bulunanlari bir yayginin üzerinde toplarlar sonra onu tek bir kabla esit olarak paylasirlar. Onlar bendendir, ben de onlardanim." Ravi: Ebu Musa Kaynak: Buhari, Sirket 1; Müslim, Fezailu's-Sahabe 167, (2500) • Beni Temim'i, haklarinda Resulullah (sav)'dan isittigim üç seyden sonra hep sever oldum. Demisti ki: "Onlar Deccal'e karsi ümmetimin en siddetlisidirler." Onlarin zekatlari gelmisti. Aleyhissalatu vesselam: "Bu, kavmimizin zekatlaridir!" buyurdular. Hz. Aise (ra)'nin yaninda onlardan bir esire kadin vardi. "Onu azad et, çünkü o, Hz. Ismail evlatlarindan." buyurdular. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Itk 13, Megazi 67; Müslim, Fezailu's-Sahabe 198, (2525) • Kays'tan bir adam: "Ey Allah'in Resulü! Himyer'e lanet et!" dedi. Aleyhissalatu vesselam ondan yüzünü çevirdi. Adam ayni talebi tekrar edince, Aleyhissalatu vesselam: "Allah Himyer'e rahmet kilsin. Onlarin agizlari selam, elleri yiyecek, kendileri de emniyet ve iman ehli kimseler!" buyurdu. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3985) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ezd kabilesi, Allah'in yeryüzündeki ordusu (ve dininin yardimcilari)dir. Halk onlari alçaltmak ister, Allah ise onlari yüceltir. Insanlar üzerine öyle bir zaman gelecek ki, o zaman kisi: "Keske babam Ezdi olsaydi! Keske anem de Ezdi olsaydi!" diye temennide bulunacak." Ravi: Enes Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3933) • Tufeyl Ibnu Amr ed-Devsi, Resulullah (sav)'a gelerek: "Devs kabilesi helak oldu. (Allah'a) asi oldu (ve Islam'a girmekten) imtina etti. Onlara bir bedduada bulunun!" dedi. Orada bulunanlar, Aleyhissalatu vesselamin beddua yapacagini zannetti. Ama O: "Allah'im, Devs'e hidayet ver, onlari imana getir" buyurdu. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Megazi 75, Cihad 100, Da'avat 59; Müslim, Fezailu's-Sahabe 197, (2524) • Sahabeler (ra), Aleyhissalatu vesselam'a müracat ederek: "Ey Allah'in Resulü! Taiflilerin oklari bizleri yaralayip parçaladi. Aleyhlerine Allah'a bir bedduada bulunuverseniz! " dediler. Aleyhissalatu vesselam: "Allahim, Taiflilere hidayet ver" buyurdular! Ravi: Cabir Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3937) • Resulullah (sav), bir sahabiyi Arap kabilelerinden birine irsad vazifesiyle gönderdi. Ancak kabile halki ona hakaretler edip bir güzel dövdüler. Sahabi, Resulullah (sav)'a gelerek durumu haber verdi. Aleyhissalatu vesselam: "Eger Umman ahalisine gitmis olsaydin onlar ne söverler ne de seni döverlerdi" buyurdu. Ravi: Ebu Berze el-Eslemi Kaynak: Müslim, Fezail's-Sahabe 228, (2544) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Mülk (saltanat, idare) Kureys'tedir. Keza (davalari hükme baglama) Ensar'dadir. Ezan Habesli'lerdedir, emanet (güven) Ezd'dedir, yani Yemen'dedir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3932) • Ebu Sekine (ki Muharrerlerden bir kimsedir) Resulullah (sav)'in bir sahabesinden naklen anlatiyor: "Resulullah (sav) buyurdular ki: "Sizi biraktiklari müddetçe siz de Habesileri birakin. Sizi terkettikleri müddetçe Türkleri terkedin." Ravi: Ebu Sekine Kaynak: Ebu Davud, Melahim 8, (4302) • Resulullah (sav) üç kabileye ikrah eder halde vefat etti: Sakif, Beni Hanife, Beni Ümeyye. Ravi: Imran Ibnu Husayn Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3938) •

Resulullah (sav) bana: "Bana bugzetme, dinini terketmis olursun!" buyurdular. Ben: "Ey Allah'in Resulü, ben size nasil bugzederim? Allah hidayeti bana sizin elinizden ulastirdi" dedim. "Araba bugzedersin, böylece bana bugzetmis olursun" buyurdular. Ravi:...

• Resulullah (sav) bana: "Bana bugzetme, dinini terketmis olursun!" buyurdular. Ben: "Ey Allah'in Resulü, ben size nasil bugzederim? Allah hidayeti bana sizin elinizden ulastirdi" dedim. "Araba bugzedersin, böylece bana bugzetmis olursun" buyurdular. Ravi: Selman'i Farisi Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3923) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim Arab'i aldatirsa sefaatime giremez ve sevgim de ona ulasmaz." Ravi: Osman Ibnu Affan Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3924) •

Resulullah (sav) Cum'a süresini tilavet buyurdu: "Onlardan diger bir grup gönderdi ki (faziletçe) birincilere yetisememislerdir" (Cum'a 3) ayetine gelince, bir sahabe: "Ey Allah'in Resulü! Bize kavusamayacak olan bunlar kimlerdir?" diye sordu. Aleyhissalatu...

• Resulullah (sav) Cum'a süresini tilavet buyurdu: "Onlardan diger bir grup gönderdi ki (faziletçe) birincilere yetisememislerdir" (Cum'a 3) ayetine gelince, bir sahabe: "Ey Allah'in Resulü! Bize kavusamayacak olan bunlar kimlerdir?" diye sordu. Aleyhissalatu vesselam elini Selman (ra)'in üzerine koyarak: "Ruhumu kudret elinde tutan Zat-i Zülcelal'e yemin olsun, eger iman Süreyya yildizinda olsaydi, ona, bunun kavminden bazi kimseler yine de ulasacaklardir -Bir diger rivayette: "Fars'tan bazi kimseler"- buyurdu. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Tefsir, Cum'a 1; Müslim, Fezailu's-Sahabe (2546); Tirmizi, Menakib, (3229) • Resulullah (sav)'in yaninda Acemler zikredilmisti, söyle buyurdular: "Ben onlara -veya bazilarina- sizden -veya bazinizdan- daha çok güven duyuyorum!" Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3928) • Resulullah (sav)'i isittim, diyordu ki: "Rumlar insanlarin ekserisi oldugu bir sirada Kiyamet kopar" (Bunu isiten) Amr Ibnul-As (ra) atilarak: "Söyledigine dikkat et!" dedi. Müstevrid: "Ben Resulullah (sav)'dan isittigimi söylüyorum!" diye te'yid etti. Amr: "Sen bunu söylersen (bil ki) onlarda dört haslet vardi: Fitne sirasinda, insanlarin en halimidirler. Musibete ugrayinca da onu en çabuk atlatanidirlar. Kaçtiktan sonra geri dönmede insanlarin en çabugudurlar. Miskin, yetim ve zayiflara en hayirli olanlaridir. Besinci olarak hos ve güzel bir hasletleri de krallarin zulümlerine en fazla karsi koyan kimseler olmalaridir." Ravi: Müstevrid el-Kureysi Kaynak: Müslim, Fiten 35, (2898) •

Hz. Ömer (ra)'e Yemenlilerin takviye kuvveti geldikçe her defasinda onlara: "Aranizda Üveys Ibnu Amir var mi?" diye sorardi. Nihayet Üveys Ibnu Amir'e rastladi. Aralarinda su konusma geçti: "Sen Üveys Ibnu Amir misin?" "Evet!" "Murad'dan, sonra da Karan'dan?"...

• Hz. Ömer (ra)'e Yemenlilerin takviye kuvveti geldikçe her defasinda onlara: "Aranizda Üveys Ibnu Amir var mi?" diye sorardi. Nihayet Üveys Ibnu Amir'e rastladi. Aralarinda su konusma geçti: "Sen Üveys Ibnu Amir misin?" "Evet!" "Murad'dan, sonra da Karan'dan?" "Evet!" "Sende alaca hastaligi vardi, bir dirhem kadar bir yer hariç tamamini atlattin, degi mi?" "Evet!" "Senin bir annen olacak?" "Evet!" "Ben Resulullah (sav)'i isittim. Söyle diyordu: "Size, önce Muradi sonra da Karani olan Üveys Ibnu Amir, Yemen imdat kuvvetiyle gelecek. Onun alaca hastaligi vardi, dirhem kadar yer hariç atlatti. Onun bir annesi var. O annesine karsi saygilidir. O, (bir sey için) yemin edecek olsa Allah (diledigini yerine getirmek suretiyle) onun yeminden halas eder. Eger ondan kendin için istigfar talep edebilirsen et. Benim için istigfar ediver" dedi. O da istigfar ediverdi. Bunun üzerine Hz. Ömer ona: "Nereye gidiyorsun?" diye sordu. "Kufe'ye!" "Senin için valisine mektup yazayim mi?" "Ben (hususi muamele istemem, herkesle bir olmayi), avamdan biri olmayi tercih ederim." Ravi der ki: "Müteakip sene Kufe'nin esrafindan biri hacc yapti ve Ömer'le karsilasti. Ona Üveys rahimehullah'i sordu. "Ben onu," dedi, "evi perisan, esyasi az bir halde biraktim!" Hz. Ömer, Resulullah (sav)'i isittigini ona da söyledi. Adam hacc'dan dönünce Üveys'e geldi ve: "Benim için istigfar ediver!" dedi. Sen hayirli bir seferden yeni döndün, sen benim için istigfar et" dedi ve: "Ömer'e mi rastladin?" diye sordu. "Evet!" dedi. Bunun üzerine Üveys ona da istigfarda bulundu. Böylece halk onun ne oldugunu anladi. Bir müddet sonra da (Kufe'yi terkedip) geri gitti, (rahimehullah)." Ravi: Üseyr Ibnu Cabir Kaynak: Müslim, Fezailu's-Sahabe 225, (2542) •

Necasi (ra) öldügü zaman biz onun kabrinin üzerinde uzun müddet bir nur görüldügünü konusurduk. Ravi: Aise Kaynak: Ebu Davud, Cihad 29, (2523)

• Necasi (ra) öldügü zaman biz onun kabrinin üzerinde uzun müddet bir nur görüldügünü konusurduk. Ravi: Aise Kaynak: Ebu Davud, Cihad 29, (2523) •

Resulullah (sav)'i anlatarak der ki: "Aleyhissalatu vesselam, Zeyd Ibnu Amr Ibnu Nüfeyl'e Beldah'in asagi kisminda rastladi. Bu karsilasma, Aleyhissalatu vesselam'a hünez vahiy gelmeye baslamazdan önce idi. Resulullah (sav)'a bir sofra ikram edildi, sofrada et...

• Resulullah (sav)'i anlatarak der ki: "Aleyhissalatu vesselam, Zeyd Ibnu Amr Ibnu Nüfeyl'e Beldah'in asagi kisminda rastladi. Bu karsilasma, Aleyhissalatu vesselam'a hünez vahiy gelmeye baslamazdan önce idi. Resulullah (sav)'a bir sofra ikram edildi, sofrada et de vardi. Aleyhissalatu vesselam sofradan yemekten kaçindi ve onu Zeyd'e sundu. O da yemekten kaçindi. Sonra Zeyd sunlari söyledi: "Ben sizin putlariniza kestiginiz etten yemem. Ben sadece Allah'in ismi zikredilerek kesilenden yerim." Zeyd, Kureys'i kestikleri sebebiyle ayiplar ve söyle derdi: "Koyunu Allah yaratti. Onun için gökten yagmur indirdi, yerden de bitki çikardi. Ama siz onu Allah'in ismini zikretmeden kesiyorsunuz." Böylece, Zeyd onlarin bu davranislarinin münker oldugunu ortaya koyuyordu." Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: • Bir baska rivayette ise söyle gelmistir: "Zeyd Ibnu Amr Ibnu Nüfeyl hakiki dini sorup, ona tabi olmak üzere [Varaka Ibnu Nevfel ile birlikte] Sam'a gitti. Orada bir yahudi alimine rastladi. Ona dinleri hakkinda sordu ve: "Belki de dininize girecegim, (bana onu tanitin)!" dedi. Yahudi: "Sen, Allah'in gadabindan nasibini almadikça bizim dine giremezsin!" diye cevap verdi. Zeyd: "Ben Allah'in gadabindan kaçarak buralara geldim, (gadap degil, riza ve rahmet ariyorum), elimden geldigince, Allah'in gadabindan herhangi bir pay almaya asla niyetim yok. Sen bana bir baskasini göster (de ona gideyim)!" der. Yahudi alim: "Ben haniflikten baska bir seyi tanimiyorum!" cevabini verir. Zeyd: "Haniflik nedir?" der. Yahudi alim açiklar: "Hz. Ibrahim aleyhisselam'in dinidir. O, ne yahudi ne de hiristiyandi, Allah'tan baska bir seye tapmiyordu." Zeyd onun yanindan çikinca hiristiyan alimlerden biriyle karsilasir. Ona da ayni seyleri söyler. O da: "Sen Allah'in lanetinden nasibini almadikça bizim dinimize giremezsin!" der. Zeyd ona da: "Ben zaten Allah'in lanetinden kaçarak bu diyarlara geldim. Elimden geldigince, ebediyyen Allah'in lanetinden bir sey yüklenmeyecegim. Sen bana bir baskasini gösterebilir misin?" der. O alim de: "Hayir ben haniflikten baska bir sey bilmem!" cevabim verir. Zeyd ona da: "Haniflik nedir?" diye sorar. Alim: "Hz. Ibrahim aleyhisselam'in dinidir. O ne yahudi ne de hiristiyandi, o sadece Allah'a tapardi" cevabini verir. Zeyd onlarin Hz. Ibrahim hakkindaki sözlerini isitince, oradan ayrilir. Disari çikinca ellerini kaldirip: "Allahim, seni sahid kiliyorum: Ben Ibrahim aleyhisselam'in dini üzereyim!" der." Ravi: Kaynak: Buhari, Menakibu'l-Ensar 24, Zebaih 16 • Zeyd Ibnu Amr Ibnu Nüfeyl'in ayakta dikilip sirtini Ka'be'ye dayayarak söyle söyledigini isittim: "Ey Kureys toplulugu! Vallahi ben hariç hiçbiriniz Hz. Ibrahim aleyhisselam'in dini üzere degilsiniz!" Zeyd diri diri topraga gömülecek kizlari (kurtarip) hayatini bagislardi. Kizini öldürmek isteyen adama: "Onu öldürme, onun külfetini ben üzerime aliyorum" der ve kizi alirdi. Kiz büyüyüp serpilince, babasina: "Dilersen sana teslim edeyim, dilersen külfetini ben çekeyim" der (bakimina devam eder)di Ravi: Esma Bintu Ebi Bekr Kaynak: Buhari, Menakibu'l-Ensar 24 •

Ebu Talib'in ölüm ani gelince, Resulullah (sav) yanina geldi. Basucunda Ebu Cehil ile Abdullah Ibnu Ebi Umeyye Ibni'l-Mugire'yi buldu. "Ey Amcacigim! Bir kelimelik Lailahe illallah de! Onunla Allah indinde senin lehine sehadette bulunayim!" dedi. Ebu Cehil ve...

• Ebu Talib'in ölüm ani gelince, Resulullah (sav) yanina geldi. Basucunda Ebu Cehil ile Abdullah Ibnu Ebi Umeyye Ibni'l-Mugire'yi buldu. "Ey Amcacigim! Bir kelimelik Lailahe illallah de! Onunla Allah indinde senin lehine sehadette bulunayim!" dedi. Ebu Cehil ve Abdullah atilarak (Ebu Talib'e): "Sen Abdulmuttalib'in dininden yüz mü çevireceksin?" diye müdahale ettiler. Resulullah (sav), (kelime-i sehadeti) ona arzetmeye devam etti. Onlar da kendi sözlerini aynen tekrara devam ettiler. Öyle ki bu hal Ebu Talib'in son söz olarak, onlara: "Ben Abdulmuttalib'in dini üzereyim!" demesine kadar devam etti. Ebu Talib Lailahe illallah demekten kaçinmisti. Resulullah (sav): "Yasaklanmadigi müddetçe senin için istigfar edecegim!" dedi. Bunun üzerine aziz ve celil olan Allah su vahyi indirdi. (Mealen): "Akraba bile olsalar, onlarin cehennemlik olduklari ortaya çiktiktan sonra müsrikler hakkinda Allah'tan af dilemek ne Peygmaber'e ve ne de iman edenlere uygun düsmez" (Tevbe 113). Cenab-i Hak su ayeti de Ebu Talib hakkinda indirmistir. (Mealen): "Sen, sevdigin kimseyi hidayete erdiremezsin. Ancak Allah diledigine hidayet verir. Dogru yolda olanlari en iyi bilen de O'dur" (Kasas 56 ). Ravi: Müseyyeb Ibnu'l-Hazn Kaynak: Buhari, Menakibu'l-Ensar 40, Cenaiz 81, Tefsir, Beraet 16, Kasas 1, Eyman 19; Müslim, Iman 39, (34); • Ebu Talib Resulullah (sav)'in yaninda zikredilmisti. "Umulur ki. Kiyamet günü sefaatim ona fayda eder de, böylece atesten, topuklarina kadar yükselen sig bir yere konur, yine de beyni kaynar." Ravi: Ebu Sa'id Kaynak: Buhari, Menakibu'l-Ensar 40, Rikak 51; Müslim, Iman 360, (210) • Ey Allah'in Resulu dedim, "amcana (istigfarla yardim)dan seni alikoyan nedir? O seni koruyor, senin için kafirlere kiziyordu." "Evet!" dedi, "olacak. O atesin sig bir yerindedir. Eger ben olmasaydim cehenemin en derin yerinde olacakti." Ravi: Abbas Kaynak: Buhari, Menakibu'l-Ensar 40, Edeb 115, Rikak 61; Müslim, Iman 357, (209) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Insanlarin ilim taleb etmek üzere seferlere çikacaklari zaman yakindir. (O zaman) Medine aliminden daha bilginini bulamazlar." [Abdurrezzak, rivayetinde: "Bu (hadiste haber verilen alim) Malik Ibnu Enes'dir" demistir.] Ravi:...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Insanlarin ilim taleb etmek üzere seferlere çikacaklari zaman yakindir. (O zaman) Medine aliminden daha bilginini bulamazlar." [Abdurrezzak, rivayetinde: "Bu (hadiste haber verilen alim) Malik Ibnu Enes'dir" demistir.] Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Ilm 18, (2682) •

Resululah (sav) buyurdular ki: "Allah indinde günlerin en büyügü Kurban bayrami günüdür, bunu, fazilette Nefr günü (tesrik günlerinin ikinci günü) takib eder." Ravi: Abdullah Ibnu Kurt Kaynak: Ebu Davud, Menasik 19, (1765)

• Resululah (sav) buyurdular ki: "Allah indinde günlerin en büyügü Kurban bayrami günüdür, bunu, fazilette Nefr günü (tesrik günlerinin ikinci günü) takib eder." Ravi: Abdullah Ibnu Kurt Kaynak: Ebu Davud, Menasik 19, (1765) • Resulullah (sav) Medine'ye geldiginde Medinelilerin iki (bayram) günleri vardi. O günlerde oynayip eglenirlerdi. "Bu ikigün(ün mana ve mahiyeti) nedir?" diye sordu. "Biz cahiliye devrinde bu günlerde eglenirdik!" dediler. Aleyhissalatu vesselam: "Allah, bu iki bayraminizi onlardan daha hayirli diger iki günle degistirdi: Kurban bayrami, Fitir bayrami" buyurdu. Ravi: Enes Kaynak: Ebu Davud, Salat 246, (1134); Nesai, Iydeyn 1, (3,179) •

Resulullah (sav): "Salih amellerin Allah'a en ziyade sevgili oldugu günler bu on gündür!" buyurmustu. Cemaatten: "Allah yolundaki cihaddan da mi?" diye soran oldu. "Cihaddan da!" buyurdu. "Ancak bir kimse, canini, malini muhataraya atarak çikar, hiçbir seyle...

• Resulullah (sav): "Salih amellerin Allah'a en ziyade sevgili oldugu günler bu on gündür!" buyurmustu. Cemaatten: "Allah yolundaki cihaddan da mi?" diye soran oldu. "Cihaddan da!" buyurdu. "Ancak bir kimse, canini, malini muhataraya atarak çikar, hiçbir seyle dönmezse (yani cihad arasinda ölürse) o kimse haric." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Buhari, Iydeyn 11; Ebu Davud, Savm 61, (2438); Tirmizi, Savm 52, 1 (7577) • Tirmizi, bir diger rivayette Ebu Hüreyre (ra)'den su ziyadeyi kaydetmistir: "Ondaki her bir günün orucu bir yillik oruca (sevabca) esittir. Ondaki bir gece kiyami (ibadetle ihya edilmesi) Kadir gecesinin kiyamina (ihyasina) esittir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Savm 52, (758) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah, hiçbir günde, arafe günündeki kadar bir kulu atesten çok azad etmez. Allah (mahlukata rahmetiyle) yaklasir ve onlarla meleklere karsi iftihar eder ve: "Bunlar ne istiyorlar?" der." Ravi: Aise Kaynak: Müslim, Hacc 436,...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah, hiçbir günde, arafe günündeki kadar bir kulu atesten çok azad etmez. Allah (mahlukata rahmetiyle) yaklasir ve onlarla meleklere karsi iftihar eder ve: "Bunlar ne istiyorlar?" der." Ravi: Aise Kaynak: Müslim, Hacc 436, (1348); Nesai, Hacc 194,1 (6, 251, 252) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Günlerin en efdali arafe günüdür. (Faziletçe) cuma'ya muvafakat eder. O, cum'a günü disinda yapilan yetmis haccdan efdaldir. Dualarin en efdali de arefe günü yapilan duadir. Benim ve benden önceki peygamberlerin söyledigi en efdal söz de: "Lailahe illallah vahdehu la-serikelehu" (Allah birdir, ondan baska ilah yoktur, O'nun ortagi da yoktur) sözüdür." [Imam Malik "Dualarin en efdali..." ibaresinden sonraki kismim Muvatta'da tahric etmistir. Rezin ise rivayeti bastan sona kadar tam olarak tahric etmistir.] Ravi: Talha Ibnu Ubeydillah Ibni Keiz Kaynak: Muvatta, Hacc, 246, (1, 422) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah Teala Hazretleri, Nisf-u Sa'ban gecesinde dünya semasina iner ve Kelb Kabilesinin koyunlarinin tüyünün adedinden daha çok sayida günahi affeder." [Rezin bu rivayete "Atese müstehak olanlardan" ziyadesini...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah Teala Hazretleri, Nisf-u Sa'ban gecesinde dünya semasina iner ve Kelb Kabilesinin koyunlarinin tüyünün adedinden daha çok sayida günahi affeder." [Rezin bu rivayete "Atese müstehak olanlardan" ziyadesini kaydetmistir] Ravi: Aise Kaynak: Tirmizi, Savm 39, (739) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Cum'a, en hayirli günlerinizden biridir. Hz. Adem aleyhisselam(intopragi) o gün yaratildi, o gün kabzedildi. (Kiyamette Sur'a) o gün üflenecek, sayha da o günde olacak. Öyleyse o gün bana salavati çok okuyun. Zira...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Cum'a, en hayirli günlerinizden biridir. Hz. Adem aleyhisselam(intopragi) o gün yaratildi, o gün kabzedildi. (Kiyamette Sur'a) o gün üflenecek, sayha da o günde olacak. Öyleyse o gün bana salavati çok okuyun. Zira salavatlariniz bana arzedilir." Orada bulunanlar: "Salavatlarimiz size nasil arzedilir? Siz çürümüs olacaksiniz!" dediler. Aleyhissalatu vesselam: "Allah Teala Hazretleri, Arz'a peygamberlerin cesetlerini yemeyi haram kildi" buyurdular. Ravi: Evs Ibnu Evs Kaynak: Ebu Davud, Salat 207, (1047); Nesai, Cum'a 5, (3, 91,92) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Cum'a gecesi veya cum'a günü vefat eden hiçbir müslüman yoktur ki, Allah onu kabir fitnesinden korumamis olsun." Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Tirmizi, Cenaiz 72, (1074) • Resulullah (sav) cum'a gününden bahis açip dedi ki: "Onda bir saat vardir; müslüman bir kul namaz kilar oldugu halde, o saate erse, Allah'tan her ne istemisse onu Allah kendisine mutlaka verir." Bunu söylerken [Resulullah] eliyle o vaktin azligini isaretliyordu. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Cum'a 37, Talak 24, Da'avat 61; Müslim, Cum'a 13, (852); Muvatta, Cum'a 15, (1, 108); Nesai, • Ebu Bürde, babasi Ebu Musa el'Es'ari (ra)' den naklediyor: "Resulullah (sav): "Cum'adaki icabet saati imamin minbere oturdugu anla, namazdan çikmasi anina kadar geçen vakittir" dedigini isittim." Ravi: Ebu Bürde Kaynak: Müslim, Cum'a 16, (853); Ebu Davud, Salat 208, (1049) • Cuma günü, (dualarin kabul edilecegi) ümit edilen saati, ikindi namazindan sonra günesin ufuktan kaybolmasi anina kadar arayin. Ravi: Enes Kaynak: Tirmizi, Salat 354, (489) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ramazan ayindan sonra en faziletli oruç (ayi) sehrullah olan Muharrem ayidir. Farz namazdan sonra en efdal namaz da gece namazidir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Siyam 202, (1163); Ebu Davud, Savm 55, (2429); Tirmizi,...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ramazan ayindan sonra en faziletli oruç (ayi) sehrullah olan Muharrem ayidir. Farz namazdan sonra en efdal namaz da gece namazidir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Siyam 202, (1163); Ebu Davud, Savm 55, (2429); Tirmizi, Salat 324, (438); Nesai, Kiyamu'l-Le • Anlattigina göre bir adam ona sorar: "Ramazandan sonra hangi ayda oruç tutmami tavsiye edersiniz?" Ali (ra) su cevabi verir: "Ben bu soruyu Resulullah'a soran kimseye rastlamamistim. Nihayet bir adam sordu. O zaman ben de yanlarinda idim. Dedi ki: "Ey Allah'in Resulü! Ramazandan sonra hangi ayda oruç tutmami tavsiye edersiniz?" Su cevabi lütfettiler: "Ramazan disinda da oruç tutmak istersen Muharrem ayinda tut. Çünkü o Sehrullah (Allah'in ayi)dir. O ayda bir gün vardir ki, Allah onda bir kavmin günahlarini affetti, bir baska kavmin günahini da affedecek." Ravi: Ali Kaynak: Tirmizi, Savm 40, (741) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Gecede bir saat vardir ki, müslüman bir kimsenin Allah'tan, dünya veya ahirete müteallik bir hayir talebi o saate rastlarsa, Allah diledigini ona mutlaka verir. Bu saat her gecede vardir." Ravi: Cabir Kaynak: Müslim, Müsafirin 166, (757) •

Resulullah (sav): "Surasi muhakkak ki, (yeryüzündeki) ilk ev, mübarek olsun ve içinde namaz kilinsin diye Mekke'de insa edilen Ka'be'dir" buyurdular. Ben: "Sonra hangisi?" diye sordum. "Mescid'i Aksa" buyurdular. Ben: "Ikisi arasinda ne kadar fark var?" dedim....

• Resulullah (sav): "Surasi muhakkak ki, (yeryüzündeki) ilk ev, mübarek olsun ve içinde namaz kilinsin diye Mekke'de insa edilen Ka'be'dir" buyurdular. Ben: "Sonra hangisi?" diye sordum. "Mescid'i Aksa" buyurdular. Ben: "Ikisi arasinda ne kadar fark var?" dedim. "Kirk yil!" buyurdular. Ravi: Ebu Zerr Kaynak: Buhari, Enbiya 8, 40; Müslim, Mesacid 2, (520); Nesai, Mesacid 3, (2, 32) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Haceru'l-Esved, cennetten indi. Indigi vakit sütten beyazdi. Onu insanlarin günahlari karartti." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Tirmizi, Hacc, 40, (877) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Rükn ve makam iki cennet yakutu idiler, Allah onlarin nurlarini aldi. Eger onlarin nurlarini almamis olsaydi, o ikisi magrible masrik arasini aydinlatirdi." Ravi: Ibnu Amr Ibnu'l-As Kaynak: Tirmizi, Hacc 49, (878) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bu Beyt'e Ye'cüc ve Me'cüc'den sonra da hacc yapilacak umre icra edilecek." Ravi: el-Hudri Kaynak: Buhari, Hacc 47 • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Vallahi Meryem oglu (Hz. Isa aleyhisselam), Feccu'r-Ravha nam mevkide, hacc yapmak veya umre yapmak yahut da her ikisini de yapmak için telbiye getirecektir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Hacc 216, (1252) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ka'be'ye karsi bir ordu, saldiri tertipleyecek. Yerin bir çölüne geldikleri vakit en öndekileri de en sondakileri de (tamamiyle) yere batiracak!" Ben söze girip: "Ey Allah'in Resulü, onlarin içerisinde çarsi-pazar (ehli) olanlar, onlardan olma(digi halde katilan)lar da var. Nasil olur da hepsi birden yere batirilip (cezalandirilir)?" dedim. Aleyhissaletu vesselam: "Öndekileri de, arkadakileri de batirilir. Ancak, herbiri niyetlerine göre diriltilir" buyurdular. Ravi: Aise Kaynak: Buhari, Büyu 49; Müslim, Fiten 8, (2884) • Sakik'in bir rivayetine göre Seybe Ibnu Osman söyle anlatmistir: "Hz. Ömer (ra) Ka'be'ye girdi. Orada bulunan emvali görünce: "Kabe'nin malini taksim etmedikçe çikmayacagim" dedi. Ben de: "Sen bunu yapamazsin" dedim. O: "Hayir, yaparim!" dedi. Ben tekrar: "Sen onu yapamazsin!" dedim. O: "Niye?" diye sordu. Ben de: "Çünkü onun yerini Resulullah (sav) da, Hz. Ebu Bekir de gördü. Onlar mala senden daha fazla muhtaç idiler. Buna ragmen o mali çikarmadilar" dedim. Bunun üzerine kalkip çikip gitti." Ravi: Seybe Ibnu Osman Kaynak: Buhari, I'tisam 2, Hacc 48; Ebu Davud, Menasik 96, (2031) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "(Ziyaret için) sadece üç mescide seyahat edilebilir: Mescid-i Haram, Mescid-i Resulullah, Mescid-i Aksa." Ravi: Ebu Said Kaynak: Buhari, Fezailu's-Salat 6, Hacc 26, Savm 67; Müslim, Hacc 288, (827); Tirmizi, Salat 243, (326) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Su mescidimdeki namaz efdaldir,"-Bir baska rivayette- "Bu mescidimdeki bir namaz, Mescid-i Haram hariç bütün mescidlerde kilinan bin namazdan daha hayirlidir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Fazlu's-Salat 1; Müslim, Hacc 505, (1394); Muvatta, Kible 9, (1, 196); Tirmizi, Salat 243, ( • Mekke'ye asker sevkeden Amr Ibnu Sa'id'e dedim ki: "Ey emir, bana müsaade et. Fethin ferdasi gününde Resulullah (sav)'in söylemis bulundugu bir hadisi hatirlatayim: Allah'a hamd ve senadan sonra söyle buyurmustu: "Mekke'yi insanlar degil, Allah haram kilmistir. Allah'a ve ahirete inanan hiçbir mü'mine orada kan dökmek helal olmaz. Agaç sökmek de helal olmaz. Eger biri çikip da Resulullah (sav)'in oradaki savasini göstererek kan dökmeye ruhsat vermeye kalkarsa kendisine sunu söyleyin: "Allah, Resulüne izin vermisti, ama size izin vermiyor!" Mekke'de bana bir gündüzün bir müddetinde [gün dogumundan ikindiye kadar] izin verildi. Sonra bugün tekrar eski hürmeti (haramligi) ona geri döndü. Bu hususu, sizden burada hazir olanlar, hazir olmayanlara ulastirsin." Ebu Süreyh'e: "Amr sana ne dedi?" diye soruldu. "Ey Ebu Süreyh bunu ben, senden daha iyi biliyorum. "Harem", asi olana, kan döküp kaçana, cinayet isleyip kaçana siginma tanimaz!" diye cevap verdi" dedi. Ravi: Ebu Süreyh el-Adevi Kaynak: Buhari, Ilm 37, Cezau's-Sayd 8, Megazi 50; Müslim, Hacc 446, (136); Tirmizi, Hacc 1, (809), Diyat 13 • Resulullah (sav) Fetih günü buyurdular ki: "Fetihten sonra artik hicret yoktur. Ancak cihad ve niyet vardir. Öyleyse askere çagrildiginiz zaman hemen asker olun!" Resulullah (sav) sözlerine söyle devam etti: "Allah, bu beldeyi semavat ve arzi yarattigi zaman haram kildi. Burasi, Kiyamete kadar Allah'in haramiyla haramdir (onu insanlar haram kilmamistir). Benden önce kimseye orada kital helal olmadi. Bana da günün bir müddetinde helal kilindi. Burasi Kiyamete kadar Allah'in haramiyla haramdir. [Allah'a ve ahirete inanan hiç kimseye, orada kan dökmesi helal degildir]. Ayrica onun dikeni koparilmaz, av (hayvan)i ürkütülme, buluntusu da alinmaz (yerinde birakilir). Ancak ilan edip sahibini arayacak olanlar alabilir. Mekke'nin otu da biçilmez!" Abbas (ra) atilarak: "Ey Allah'in Resulü! Izhir otu hariç olsun" dedi. Aleyhissalatu vesselam: "Izhir hariç!" buyurdu. Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Buhari, Cezau's-Sayd 9, Hacc 43, Cenaiz 77, Büyu 28, Megazi 52; Müslim, Hacc 445, (1353); Nesai, Hac • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Mekke'de silah tasimak hiç kimseye helal degildir." Ravi: Cabir Kaynak: Müslim, Hacc 449, (1356) • Resululah (sav) Mekke'ye hitaben söyle buyurdular: "Sen ne hos beldesin. Seni ne kadar seviyorum! Eger kavmim beni buradan çikmaya mecbur etmeseydi, senden baska bir yerde ikamet etmezdim." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3922) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Harem'de mal ihtikari orada islenen bir zulümdür." Ravi: Ya'la Ibnu Ümeyye Kaynak: Ebu Davud, Menasik 90, (2020) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Biliyor musun, senin kavmin Ka'be'yi yeniden insa ederken Hz. Ibrahim'in atmis bulundugu temellere (tam riayet etmeyip) insaati kisa tuttu." Ben: "Ey Allah'in Resulü" dedim, "insaati Hz. Ibrahim'in temellerine oturtmayacak misin?" dedim. "Kavmin küfre yakin olmasa mutlak yapardim!" buyurdu. Ibnu Ömer (ra) dedi ki: "Hz. Aise (ra)'nin, bunu Resulullah (sav)'in isitmesine göre, ben Resulullah (sav)'in, Hicr'i takip eden iki rüknün istilamini terketmesini Ka'be'nin insaatinin Hz, Ibrahim (as)'in temelleri üzerine tamamlanmamis olmasiyla izah ederim." Ravi: Aise Kaynak: Buhari, Iim 48, Hacc 42, Enbiya 8, Tefsir, Bakara 10, Temenni 9; Müslim, Hacc 399, (1333); Muvatta, • Cabir Ibnu Abdillah (ra)'i isittim. Demisti ki: "Ka'be insa edilirken Resulullah (sav) ve (amcasi) Abbas tas tasimakta idiler. Bir ara Abbas (ra), Aleyhissalatu vesselama: "Izarini omuzuna koy da tasin incitmesine mani olsun" dedi. O da öyle yapmisti. Bu hadise peygamberlik gelmezden önce idi. Birden yere yigildi. Gözleri semaya dikilmis kalmisti. "Izarim! Izarim!" dedi ve derhal onu üzerine bagladi." [Bir rivayette su ziyade var: "...Bayilip düstü. Bundan sonra hiç üryan görülmedi."] Ravi: Amr Ibnu Dinar Kaynak: Buhari, Hacc 42, Salat 8, Menakibu'l-Ensar 25; Müslim, Hayz 76, (340) • Resulullah zamaninda Ka'be'nin (etrafinda ihata) duvari yoktu. Insanlar Beytullah'in etrafinda namaz kiliyorlardi. Bu hal, Hz. Ömer zamanina kadar devam etti. Ömer (ra) etrafina duvar çektirdi. Bu duvarin boyu alçakti. Ibnu'z-Zübeyr yükseltti." Ravi: Amr Ibnu Dinar ve Ubeydullah Ibnu Ebi Yezid Kaynak: Buhari, Menakibu'l-Ensar 25 • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kabe'yi, Habeslilerden bacaklari ince bir adam tahrip edecektir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Hacc 49; Müslim, Fiten 57, (2909); Nesai, Hacc 125, (5,216) • Resulullah (sav) söyle buyurmustu: "Ka'be'yi yikacak olan o ayrik iri ayakli, güdük kafali (koyu siyah) Habesli'yi Ka'be'nin taslarini birer birer söker halde görür gibiyim!" Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Buhari, Hacc 49 • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Habesliler sizi terkettikçe onlari terkedin. Zira, Ka'be'nin hazinesini sadece zü's-süvaykateyn (ince bacakli olan kimse) çikaracaktir." Ravi: Ibnu Amr Ibni'l-As Kaynak: Ebu Davud, Melahim 11, (4309) •

Resulullah (sav) Medine'yi su su yer arasinda kalan kisimlariyla haram ilan etti. "Kim bu harami ihlal edecek bir davranista bulunursa, Allah'in, meleklerin ve bütün insanlarin laneti onun üzerine olsun, Allah Kiyamet günü o kimseden ne farz ne nafile (hiçbir...

• Resulullah (sav) Medine'yi su su yer arasinda kalan kisimlariyla haram ilan etti. "Kim bu harami ihlal edecek bir davranista bulunursa, Allah'in, meleklerin ve bütün insanlarin laneti onun üzerine olsun, Allah Kiyamet günü o kimseden ne farz ne nafile (hiçbir hayir) kabul etmesin"(buyurdu). Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 1, I'tisam 6; Müslim, Hacc 462, 463, 464, (1365, 1366, 1367) • Yine Sahiheyn'in bir rivayetinde anlatildigina göre, Resulullah (sav) (Medine'nin disina dogru) yürüdü, önünde Uhud görünmüstü: "Bu dag var ya, o bizi çok seviyor, bizde onu seviyoruz" buyurdular. Medine'ye yönelince de: "Ey Allahim! Hz. Ibrahim Mekke'yi haram kildigi gibi, ben de [Medinciyi] iki dagi arasiyla haram kiliyorum. Allahim, (Medine halkini) müdd ve sa'larinla mübarek kil" buyurdular. Ravi: Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 6; Müslim, Hacc 462, (1365) • Biz Resulullah (sav)'dan Kur'an-i Kerim ve bir de su sahifede olandan baska bir sey yazmadik. (Bu sahifede bulunana gelince) Resulullah (sav) buyurmustu ki: "Medine Ayr dagi ile Sevr dagi arasinda kalan hudud içerisinde haramdir. Kim orada bir bid'atte bulunur veya bid'atçiyi himaye ederse, Allah, melekler ve bütün insanlarin laneti onun üzerine olsun. Allah onun farz, ne nafile hiçbir hayrini kabul etmesin. Müslümanlarin garantisi birdir, en düsükleri de bu garantiye sahiptir. Kim bir müslümana garantisinde ihanet ederse, Allah'in, meleklerin ve bütün insanlarin laneti üzerine olsun. Onun (Kiyamet günü) ne farz ve ne nafile hiçbir hayri kabul edilmez." [Bu rivayetin metni Sahiheyn'e uygundur. Ebu Davud'da su ziyade var: "Otu yolunmaz, av hayvani ürkütülmez, yitik mali, onu ilan edecek olan alabilir. Hiç kimseye kital maksadiyla orada silah tasimak caiz olmaz. Oradan agaç kesilmez. Kisi devesini otlatabilir.] Ravi: Ali Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 1, Cizye 10, 17, Feraiz 21, I'tisam 5; Müslim, Hacc 467, (1370); Ebu Davud, • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Medine'nin sikinti ve mesakkatlerine ümmetimden sabir gösteren herkese, Kiyamet günü sefaatçi ve (hayir ameline) sahid olacagim." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Hacc 484, (1378); Tirmizi, Menakib (3920) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Yemen fethedilecek. Bir grup insan, Medine'den oraya aileleri ve kendilerine tabi olanlarla gidecekler. Halbuki bilselerdi Medine onlar için hayirliydi. Sam da fethedilecek. Bir kavim Medine'den aileleri ve kendilerine tabi olanlarla oraya göç edecekler. Bilselerdi Medine onlar için hayirli idi. Irak da fetholacak. Bir grup kimse ailesi ve kendilerine tabi olanlarla Medine'den oraya tasinacaklar. Halbuki bilselerdi Medine onlar için hayirli idi." Ravi: Süfyan Ibnu Ebi Züheyr Kaynak: Buhari, Fezailul-Medine 5; Müslim, Hacc 497, (1388); Muvatta, el-Cami, 7, (2, 887, 888) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ben karyeleri yiyen karye(ye hicret)le emrolundum. Buna Yesrib diyorlar. Burasi Medine'dir. Medine, tipki körügün cürufu ayirmasi gibi insanlarin kötüsünü) defedip ayirir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 2; Müslim, Hacc 488, (1382); Muvatta, el-Cami, 4, (1, 886) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Medine'de ölmeye muktedir olan orada olsun. Zira ben, orada ölene sefaat ederim." Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3913) • Resulullah (sav) Medine'ye geldigi vakit Ebu Bekr ve Bilal (ra) hastalandilar. Ben yanlarina gittim: "Ey babacigim," dedim. "Kendini nasil hissediyorsun? Ey Bilal sen nasilsin?" diye sordum. Hz. Ebu Bekr (ra) hummaya yakalaninca: "Her insana "sabahin hayirli olsun" denmistir. Halbuki ölüm ona ayakkabisinin bagindan daha yakindir" derdi. Hz. Bilal (ra) da humma nöbetinden çikinca sesini yükseltir ve (Mekke'ye hasretini ifade eden su beyitleri) terennüm ederdi: "Bilmem ki! Mekke vadisinde etrafimi izhir ve celil otlari sarmis olarak bir gece daha geçirebilecek miyim? Macenne suyuna ulasacagim bir gün daha gelecek mi? (Mekke'nin) Same ve Tafil daglari bana bir kere daha görünecek mi?" [Sonra Bilal söyle beddua etti: "Allahim, bizi yurdumuzdan çikarip bu vebali diyara süren Seybe Ibnu Rebi'a, Utbe Ibnu Rebi'a ve Umeyye Ibnu Halef'e lanet et!] Hz. Aise der ki: "(Ben gidip, bunlardaki Mekke hasretini) Resulullah (sav)'a haber verdim. O, söyle dua buyurdu: "Allahim bize Medine'yi sevdir. Tipki Mekke'yi sevdigimiz gibi, hatta fazlasiyla! Allahim onun havasini sihhatli kil. Onun müddünü, sa'ini hakkimizda mübarek eyle. Onun hummasini al, Cuhfe'ye koy!" Ravi: Aise Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 11, Menakibu'l-Ensar 46, Marda 8, 22, 43; Müslim, Hacc 480, (1376); Muvatta • Resulullah (sav) söyle dua buyurdular: "Allahim! Mekke'ye verdigin bereketi iki katiyla Medine'ye de ver." Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Büyu, 53, Kefaret 5, I'tisam 16; Müslim, Hacc 465, (1368); Muvatta, Cami' 1, (2, 884, 885) • Resulullah (sav)'a (yilin turfanda) ilk meyvesi getirildigi zaman söyle buyururlardi: "Allahim, bize Medine'mizi, meyvelerimizi, müddümüzü, sa'mizi bereket üzerine bereketle mübarek kil. Allahim, Ibrahim senin kulun, peygamberin ve halilindir. Ben de senin kulun ve peygamberinim. O sana Mekke için dua etti. Ben de Medine için, onun Mekke hakkinda yaptigi duayi bir misli ziyadesiyle aynen yapiyorum." Resulullah bu seklide dua ettikten sonra getirilen meyveyi, orada hazir olan çocuklardan en küçügüne veerirdi. Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Hacc 473, (1373); Muvatta, Cami 2, (2, 885); Tirmizi, Da'avat 55, (3460) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Medine'ye geçit veren dag gediklerinde [birbiriyle kenetlenmis] melekler var. [Her gedikte (kinindan çekilmis) kiliçlariyla bekleyen iki melegin korumalari sebebiyle] Medine'ye ne veba ve ne de Deccal giremez." [Müslim'in rivayetinde su ziyade var: "Resulullah (sav) buyurdular ki: "Mesih Deccal, dogu tarafindan gelir. Kasdi Medine'dir. Uhud'un arka tarafina iner. Derken (Medine'yi bekleyen) melekler, onun yüzünü Sam tarafina çevirirler ve orada helak olur."] Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 9, Tibbi 30, Fiten 27; Müslim, Hacc 485, 486, (1379), 1380); Muvatta, Cami' • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Mekke ve Medine hariç Deccal'in çignemeyecegi memleket yoktur. Mekke ve Medine'ye geçit veren yollarin herbirinde saf tutmus melekler var, buralari korurlar. (Deccal) es-Sebbiha nam mevkie iner. Sonra Medine ahalisini üç sarsinti ile sarsar. Bunun üzerine (sehirde bulunan) bütün kafir ve münafiklar (sehri terkederek Deccal'e) gelirler." Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 9; Müslim, Fiten 123, (2943) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Evimle minberim arasi cennet bahçelerinden bir bahçedir. Minberim havuzumun üzerindedir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Fazlu's-Salat 5, Fezailu'l-Medine 11, Rikak 53, I'tisam 16; Müslim, Hacc 502 (1392); Muvatta • Iki kisi "takva üzerine kurulmus olan mescid" hakkinda münakasa ettiler. Biri: "Bu Kuba mescididir!" dedi. Digeri de: "O, Resulullah (sav)'in mescididir!" dedi. (Bu münakasayi isiten) Aleyhissalatu vesselam: "Su benim mescidimdir!" buyurdular. Ravi: el-Hudri Kaynak: Müslim, Hacc 514, (1398); Tirmizi, Tefsir, Tevbe, (3098); Nesai, Mesacid 8, (2, 36) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Islam sehirlerinden en son harap olacak olan Medine'dir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3915) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Medine'yi, tasidigi yüce hayra ragmen terkedecekler. Onu rizik arayanlar yani kuslar ve kurtlar istila edecek, Oraya [en son gelecek] iki çoban bu maksadla Müzeyne'den çikip koyunlarini ayarlayacaklar. Fakat Medine'yi vahsi hayvanlarla dolmus bulacaklar. Seniyyetü'l-Veda'ya ulastiklari vakit yüzüstü düse(rek ölecekler)." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 5; Müslim, Hacc 499, (1389); Muvatta, Cami 8, (2, 888) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Iman Medine'ye çekilecek, tipki yilanin deligine çekilmesi gibi." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 6; Müslim, Iman 233, (147) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah Teala hazretleri Medine'yi Tabe diye tesmiye buyurdu." Ravi: Cabir Ibnu Sümere Kaynak: Müslim, Hacc 491, (1385) • Resulullah (sav) bir seferden dönünce, Medine'nin duvarlarina bakar, develerini hizlandirirdi. Eger bir binegin üzerinde ise, onu tahrik ederdi. Bu davranisi Medine'ye sevgisinden ileri gelirdi. Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 10, Umre 17; Tirmizi, Da'avat 44, (3437) • Resulullah (sav) Tebük'ten dönünce, (sefere katilmayip Medine'de kalmis olan) mütehallifinden bazilari onu karsiladilar. Bu sirada toz kaldirdilar. Bunun üzerine beraberinde bulunanlardan bazilari burunlarini sardi. Resulullah (sav) yüzündeki sargiyi çikardi ve: "Nefsimi kudret elinde tutan zata yemin olsun. Medine'nin tozu, her hastaliga sifadir!" buyurdu ve O'nun devamla "Cüzzamdan, barastan (ala terlikten)" diye saydigini gördüm. [Rezin tahric etmistir.] Ravi: Sa'd Kaynak: Rezin • Resulullah (sav) her cumartesi günü Kuba Mescidini binekli ve yaya olarak ziyaret ederdi ve içinde iki rek'at namaz kilardi. Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Buhari, Fazlu's-Salat 3, 4, I'tisam 16; Müslim, Hacc 516, (1399); Muvatta, Salat fi's-Sefer 71, (1, • Resululah (sav) buyurdular ki: "Kim evinden çikip Kuba mescidine gelir ve orada iki rek'at namaz kilarsa bu ona bir umreye bedel olur." Ravi: Sehl Ibnu Huneyf Kaynak: Nesai, Mesacid 9, (2,37) • Resulullah (sav) buyurdu ki: "Uhud öyle bir dagdir ki biz onu severiz, o da bizi sever." Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Cihad 71, 74, Enbiya 8, 27, Et'ime 28, Da'avat 36, I'tisam 16; Müslim, Hacc 504, (1393); Muv • Resulullah (sav), Zü'l-huleyfe'de, vadinin içinde istirahatgahinda iken yanina gelip kendisine: "Sen mübarek Batha'dasin!" diyen olmus. Musa Ibnu Ukbe der ki: "Salim rahimehullah, Abdullah'in devesini indirdigi mescidin yanina bizim de devemizi ihdirdi. Abdullah Ibnu Ömer orada Resulullah'in istirahat ettigi yeri arastirmak gayesiyle devesini ihtirirdi. Orasi, vadinin dibindeki mescidin asagisinda, mescidle kible arasinda orta bir yerdir." Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Buhari, Hacc 16, Hars 15, I'tisam 16; Müslim, Hacc 434, (1346); Nesai, Hacc 24, (5, 126, 127) • Ibnu Abbas, Hz. Ömer (ra)'den naklen anlatiyor: "Resulullah (sav)'in Akik vadisinde oldugu sirada söyle söyledigini isittim: "Bana Rabbimden bir elçi geldi ve "Bu vadide namaz kil ve Hacc için de umre(ye niyet ediyorum) de!" emretti." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Buhari, Hacc 16, Hars 16, I'tisam 16; Ebu Davud, Menasik 24, (1800) • Imam Malik'ten nakledildigine göre, söyle demistir: "Medine'ye giden hiç kimseye, en az iki rekat namaz kilmadan Mu'arras'i geçmesi muvafik olmaz. Çünkü bana ulastigina göre, Resulullah (sav), orada gecelemistir. Orasi Medine'ye alti mil mesafededir." Ravi: Kaynak: Ebu Davud, Menasik 100, (2045) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bu din Hicaz'a çekilecek. Tipki yilanin deligine çekildigi gibi. (Allah'a kasem olsun!) Yaban keçisinin dagin tepesine siginmasi gibi, din de Hicaz'a siginacaktir. Bu din garip olarak basladi, tekrar gariplige dönecektir....

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bu din Hicaz'a çekilecek. Tipki yilanin deligine çekildigi gibi. (Allah'a kasem olsun!) Yaban keçisinin dagin tepesine siginmasi gibi, din de Hicaz'a siginacaktir. Bu din garip olarak basladi, tekrar gariplige dönecektir. Gariplere ne mutlu. O garipler ki, benden sonra insanlarin sünnetimden bozduklari seyi islah edecekler." Ravi: Amr Ibnu Avf Kaynak: Tirmizi, Iman 13, (2632) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kabalik ve kalp katiligi sarktadir, iman ise Hicaz ahalisi içerisindedir." Ravi: Cabir Kaynak: Müslim, Iman 92, (53) • Resulullah (sav)'i isittim, söyle diyordu: "Seytan artik Arap yarimadasinda namaz kilanlarin kendisine ibadet etmelerinden ümidi kesti. Ancak onlari aldatacaktir." Ravi: Cabir Kaynak: Müslim, Münafikun 65, (2812) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ceziretü'l-Arap'ta iki din içtima edemez." Ibnu Sihab devamla der ki: "Hz. Ömer bu meseleyi, kesin bir kanaat ve yakin elde edinceye kadar arastirdi. Gördü ki, Resulullah gerçekten bunu söylemis. Bunun üzerine Hayber Yahudilerini sürgün etti." Ravi: Ibnu Sihab Kaynak: Muvatta, Cami' 18, (2, 892, 893) • Resulullah (sav)'in söyle söyledigini isittim: "Arap yarimadasindan Hiristiyan ve Yahudileri mutlaka çikaracagim, orada Müslüman olmayani birakmayacagim." Said Ibnu Abdilaziz der ki: "Arap yarimadasi, el-Vadi'(l-Kura)dan Yemen'in uzak kismina, Irak sinirina, denize kadar olan kisimdir." Ravi: Ömer Kaynak: Müslim, Cihad 63; Ebu Davud, Harac 28, (3030); Tirmizi, Siyar 43, (1606) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Size Yemenliler geldi. Onlar, ince ruhlu ve yufka yürekli insanlardir. Iman Yemenlidir, hikmet de Yemenlidir. Küfrün basi sark cihetindedir. Böbürlenme ve kibirlenme deve besleyenlerdedir. Sükunet ve vakar koyun (besleyenler)dedir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Menakib 1, Megazi 74, Bed'ü'l-Halk 14; Müslim, Iman 84, (52); Tirmizi, Fiten 61, (2244) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bir hicretten sonra bir hicret daha olacak. Arz ehlinin hayirlilarina Hz. Ibrahim'in hicret ettigi yer (Sam) gereklidir. Arzda, ahalisinin serirleri kalir. Arzlari, onlari (öbür dünyaya) atar. Allah Teala da onlardan hoslanmaz. Onlari ates, maymunlar ve hinzirlarla birlikte hasreder." Ravi: Ibnu Amr Ibni'l-As Kaynak: Ebu Davud, Cihad 3, (2482) • Biz bir gün Resulullah (sav)'in yaninda idik. Parçalar üzerinde Kur'an (ayetlerini) tanzim ediyorduk. Aleyhissalatu vesselam: "Sam'a ne mutlu!" buyurdular. Ben: "Bu mutluluk nereden geliyor ey Allah'in Resulü?" diye sordum. "Çünkü," buyurdular. "[Rahman'in] melekleri onun üzerine kanatlarini geriyorlar!" Ravi: Zeyd Ibnu Sabit Kaynak: Tirmizi, Menakib, (3949) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bu is, sizin bir kisim toplu gruplara ayrilmaniza müncer olacak: Sam'da bir grup, Yemen'de bir grup, Irak'da bir grup!" "Öyleyse" dedi, "sana Sam'i tavsiye ederim! Çünkü orasi, Allah'in, arzinda mümtaz kildigi yerdir. Allah kullari arasinda seçkin olanlari oraya tahsis eder. Ancak (oraya gitmekten) imtina ederseniz, size Yemen'inizi tavsiye eder, (oradaki) havuzlarinizdan için derim. Zira Allah, Sam ve ahalisini (fitnelerden koruma hususunda) bana garanti verdi." Ravi: Ibnu Havale Kaynak: Ebu Davud, Cihad 3, (2483) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Guta'daki savas sirasinda Müslümanlarin siginagi, Sam sehirlerinin en hayirlisi olan Dimesk denen sehrin yakinindadir." Ravi: Ebu'd-Derda Kaynak: Ebu Davud, Melahim 6, (4298), Sünnet 9, (4639) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Acem krallarindan bir kral gelecek, Dimesk hariç bütün sehirler üzerinde hakimiyet kuracak." Ravi: Abdurrahman Ibnu Süleyman Kaynak: Ebu Davud, Sünnet 9, (4639) • Ey Allah'in Resulü! dedim, "bize Beytul-Makdis hakkinda fetva verin!" "Ona gidin, içinde namaz kilin!" buyurdular. -O zaman her tarafta savas vardi. [Resulullah (sav) bu durumu nazar-i itibara alarak sözlerini söyle tamamladilar]: -"Gidip, içinde namaz kilamiyorsaniz, hiç olmassa kandillerinde yanacak zeytinyagi gönderin!" Ravi: Meymune Kaynak: Ebu Davud, Salat 14 • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Veca (vadisin)in avi ve agaçlari haramdir. Allah için haram kilinmistir." Ravi: Zübeyr Kaynak: Ebu Davud, Menasik 97, (2032) • Resulullah (sav)'i isittim. Buyurmustu ki: "Allah Teala Hazretleri, Mescidu'l-Assar'dan, kiyamet günü bir kisim sehidleri ba's eder (yeniden diriltir) ki, Bedir sehidleriyle sadece onlar kalkar." [Ebu Davud der ki; "Mescidu'l-Assar, Übülle'de (Firat) nehrinin hemen yanindaki mesciddir."] Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Ebu Davud, Melahim 10, (4308) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Seyhan, Ceyhan, Firat ve Nil cennet nehirlerindendir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Cennet 26, (2839) •

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bes vakit namaz, bir cuma namazi diger cuma namazina, bir Ramazan diger Ramazana hep kefarettirler. Büyük günah irtikab edilmedikçe aralarindaki günahlari affettirirler." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Taharet 14, (223);...

• Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bes vakit namaz, bir cuma namazi diger cuma namazina, bir Ramazan diger Ramazana hep kefarettirler. Büyük günah irtikab edilmedikçe aralarindaki günahlari affettirirler." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Müslim, Taharet 14, (223); Tirmizi, Salat 160, (214) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Sabah namazini (cemaatle) kilan, Allah'in garantisi altindadir. Sakin Allah, (ona verdigi garantisi sebebiyle) size bir ceza vermesin." [Rezin sunu ilave etti: "Kim bu garantiyi talep ederse onu elde eder ve bir daha da kaçirmaz."] Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Tirmizi, Fiten 6, (2165) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Gece ve gündüzde bir kisim melekler nöbetlese aranizda bulunurlar. Bunlar sabah namazi ile ikindi namazinda toplanirlar. Sonra sizi geceleyin takip eden melekler (hesabinizi vermek üzere huzur-u ilahiye) yükselir. Sizi çok iyi bilen Allah, bu meleklere sorar: "Kullarimi nasil biraktiniz?" "Biz onlari namaz kiliyorlarken biraktik, biz onlara namaz kilarlarken vardik!" derler." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Mevakitu's-Salat 16, Bed'ü'l-Halk 6, Tevhid 23, 33; Müslim, Mesacid 210, (632); Muvatta, Kas • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Günesin dogmasindan ve batmasindan önce namaz kilan hiç kimse atese girmeyecektir. -Burada sabah ve ikindi namazlari kastedilir.-" Ravi: Ammare Ibnu Rueybe Kaynak: Müslim, Mesacid 213, (634); Ebu Davud, Salat 9, (427); Nesai, Salat 21, (1, 241) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim sabah namazindan çikinca, iki rekatlik kusluk namazini kilincaya kadar hayirdan baska bir sey söylemeden namaz kildigi yerde oturur beklerse, Allah onun günahlarini, denizin köpügü kadar çok da olsa bagislar." Ravi: Muaz Ibnu Enes el-Cüheni Kaynak: Ebu Davud, Salat 301, (1287) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim hergün farzlar disinda on iki rekat (nafile) kilarsa Allah onun için cennette mutlaka bir ev insa eder." Ümmü Habibe der ki: "Bunu Resulullah (sav)'dan isittigim günden beri bu namazlari terketmedim." Ravi: Ümmü Habibe Kaynak: Müslim, Müsafirin 103, (728); Ebu Davud, Salat 290, (1250); Tirmizi, Salat 306, (415); Nesai, Kiyamu • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim güzelce abdest alir, sonra da iki rek'at namaz kilar ve namazinda gaflete yer vermezse Allah, (segairden olan) geçmis günahlarini magfiret buyurur." Ravi: Zeyd Ibnu Halid Kaynak: Ebu Davud, Salat 162, (905) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Bizimle münafiklar arasinda yatsi ve sabah namazlarinda hazir bulunma farki vardir. Onlar bu iki namaza muktedir olamazlar." Ravi: Said Ibnu'l-Müseyyeb Kaynak: Muvatta, Salatu'l-Cema'a 6, (1, 130) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kisinin evindeki namazi, benim su mescidimde kilacagi namazdan efdaldir; tabii ki farzlar hariç." Ravi: Zeyd Ibnu Sabit Kaynak: Ebu Davud, Salat 205, (1044), 340, (1447); Tirmizi, Salat 331, (450); Muvatta, Salatu'l-Cema'a 4, (1 • Abdülvahid Ibni Ziyad merhum, merfu olarak sunu rivayet etmistir: "Kisinin çölde kilacagi namazi, tamamladigi takdirde cemaatle kilacagi namazdan efdaldir." [Rezin tahric etmistir. Hadis, Ebu Davud'da gelmistir, (Salat 49, (560)] Ravi: Abdülvahid Ibni Ziyad Kaynak: Rezin • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Cemaatle kilinan namaz münferid kilinan namazdan yirmi yedi derece üstündür." -"Yirmi bes derece" diye de rivayet edildi.-" Ravi: Ibnu Ömer Kaynak: Buhari, Ezan 30, 31; Müslim, Mesacid 249, (650); Muvatta, Cema'a 1; Tirmizi, Salat 161, (215); Nesai • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Köyde olsun, kirda olsun üç kisi olur da orada cemaatle namaz kilinmazsa, seytan onlara galebe çalmis demektir. Size cemaatle namaz kilmanizi tavsiye ederim." [Rezin su ziyadede bulunmustur: "Zira insanin kurdu seytandir. Onu yalniz yakaladi mi yer."] Ravi: Ebu'd-Derda Kaynak: Ebu Davud, Salat 47, (547); Nesai, Imamet 48, (2,106) • Resulullah (sav), namazi kilip bitirdikten sonra bir adam gelip namaza durdu, Resulullah (sav): "Sununla namaza durup ticaret yapacak kimse yok mu?" buyurdular. Bunun üzerine bir adam kalkip onunla (ona uyarak) namaz kildi. Ravi: Ebu Said Kaynak: Tirmizi, Salat 164, (220); Ebu Davud, Salat 56, (574) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim yatsi namazini cemaatle kilarsa sanki gecenin yarisini ihya etmis gibidir. Kim de sabahi da cemaatle kilmissa gecenin tamamini ihya etmis gibidir." Ravi: Osman Kaynak: Müslim, Mesacid 260, (5656); Muvatta, Cema'at 7, (1, 132); Ebu Davud, Salat 18, (565); Tirmizi, Sala • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim kirk gün, iftitah tekbirim kaçirmadan cemaatle namaz kilarsa, kendisine iki beraet yazilir; atesten beraet, nifaktan beraet. Ravi: Enes Kaynak: Tirmizi, Salat 178, (241) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Imam zamin, müezzin de mü'temendir. Allahim, imamlari irsad et, müezzinlere de magfiret buyur." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Ebu Davud, Salat 32, (617); Tirmizi, Salat 153, (207) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kisinin cemaatle kildigi namaz, evinde ve isyerinde kildigi namazindan yirmi bes kat daha sevablidir. Çünkü, güzelce abdest alir, mescide gider. Bu gidiste gayesi sadece ve sadece namazdir. Her adim atisinda bir derece yükseltilir, günahindan da biri dökülür. Namazini kilinca, namazgahinda kildigi müddetçe melekler ona magfiret duasinda bulunur ve: "Allahim ona magfiret et, Allahim ona rahmet et, Allahim onun tevbesini kabul et" derler. Bu kimseye, orada eza vermedikçe, hadeste bulunmadikça böyle devam eder." Ebu Hüreyre (ra)'ye: "Hadeste bulunmasi ne demek?" diye sorulmustu: "Sesli veya sessiz yel birakmadikça!" diye açikladi. "Sizden biri, namazi bekledigi müddetçe namazdadir." Ravi: Ebu Hüreyre Kaynak: Buhari, Ezan 30, Salat 87, Büyu 49; Müslim, Mesacid 246, (649); Muvatta, Taharet 33, (1, 33); Ebu Da • Ensardan biri ölmek üzere idi. Dedi ki: "Size bir hadis rivayet edecegim. Bunun da sadece sevap ümidiyle yapacagim. Resulullah (sav)'i isittim, söyle buyurmustu: "Biriniz abdest alir ve abdestini güzel yapar sonra da namaza giderse, sag adimini her atista, bu adim sebebiyle Allah mutlaka ona bir sevap yazar; sol adimini attikça da her seferinde mutlaka bir günahini döker. -Öyleyse (mescide) yaklassin veya uzaklassin- mescide gelir ve cemaatle namazini kilarsa magfirete mazhar olur. Mescide geldiginde namazin birkaç rek'ati kilinmis, birkaç rek'ati kalmis ise yetistigini cemaatle kilip, kaçirdiklarini da tamamlamissa, keza magfirete mazhar olur. Eger mescide geldiginde namazi kilinmis bulur ve tek basina tamamlarsa yine magfirete mazhar olur." Ravi: Said Ibnu'l-Müseyyeb Kaynak: Ebu Davud, Salat 51, (563) • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Kim evinden temizlenmis olarak farz namaz için çikarsa, onun ecri, tipki ihrama girmis hacinin ecri gibidir. Kim de kusluk namazi için çikar ve sirf bu maksadla yorulursa onun ücreti de umre yapanin ücreti gibidir. Namaz kildiktan sonra araya lagv (dünyevî kelam) sokmadan kilinan ikinci namaz, Illiyyin (denen cennetin yüce makamin)da yazilidir." Ravi: Ebu Ümame Kaynak: Ebu Davud, Salat 49, (558) • Beni Selime yurtlarini birakarak Mescid-i Nebeviye yakin bir yere gelip yerlesmek istediler. (Durumdan haberdar olan) Resulullah (sav): "(Yürüdügünüz zamanki) adimlarin sevabini hesaba katmiyor musunuz?" dedi. Bunun üzerine yerlerinde kaldilar. Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Fezailu'l-Medine 11, Ezan 33 • Resulullah (sav) buyurdular ki: "Karanlikta mescide gidenlere kiyamet günü tam bir nura kavusacaklarini müjdele!" Ravi: Büreyde Kaynak: Ebu Davud, Salat 50, (561); Tirmizi, Salat 165, (223) •