Manevi takvim - 26 Şubat

• Yahudiler, Hz. Ömer (ra)'e söyle dediler: "Siz bir ayet okuyorsunuz ki o, sayet bize inseydi o günü bayram ittihaz eder (her yil kutlardik)." Hz. Ömer (ra) diyor ki: "Ben onun indigi ani ve yeri, indigi sirada Resulullah (sav)'in bulundugu noktayi biliyorum: Arafe günü inmisti. O zaman ben de Arafat'ta idim ve bir cuma günüydü. Kasteddikleri ayet de: "Size bugün dininizi tamamladik" (Maide, 3) ayeti idi." Ravi: Tarik Ibnu Sihab Kaynak: Buhari, Iman, 33, Megazi, 77, Tefsir, Maide 2, I'tisam giris; Müslim, Tefsir 3, (3017); Tirmizi, Tef • Allah ve Peygamberiyle savasanlarin ve yeryüzünde bozgunculuga ugrasanlarin cezasi öldürülmek veya asilmak yahut çapraz olarak el ve ayaklari kesilmek ya da yerlerinden sürülmektir. Onlara ahirette büyük azab vardir. Su kadar ki, siz kendileri üzerine kadir olmazdan (kendilerini ele geçirmezden evvel) tevbe eden (muhariblerle yol kesen)ler müstesnadirlar. Bilin ki Allah, çok affedici ve çok merhamet sahibidir (Maide 33-34) ayeti müsrikler hakkinda indi. Kendileri maglub edilmezden önce, kim gelip teslim olursa bu, ona isledigi suç sebebiyle had cezasi uygulamaya mani degildir. Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Ebu Davud, Hudud 3, (4372); Nesai, Tahrimü'd-Dem 9, (7, 101) • Hz. Peygamber (sav)'in yanina yürür kömürle karartilmis ve dayak atilmis bir Yahudi getirdiler. Bunun üzerine Resulullah (sav) Yahudileri çagirarak: "Kitabinizda zina haddini (cezasini) böyle mi buluyorsunuz? diye sordu. "Evet" dediler. Sonra Hz. Peygamber (sav) onlarin alimlerinden birini çagirdi ve "Musa'ya, Tevrat'i indiren Allah askina soruyorum, zina edenin haddini kitabinizda böyle mi buluyorsunuz?" dedi. Alim: "Hayir! Eger bana böyle yemin vererek sormasa idin sana haber vermezdim. Kitapta recm buluyoruz. Fakat, zina vakialari esrafimiz arasinda çogaldi. Artik serefli birini bu suçla yakalarsak onu birakir olduk. Ancak biçare birisini yakalarsak ona haddi tatbik ediyoruz. Kendi aramizda söyle dedik: "Gelin aramizda öyle bir ceza seklinde anlasalim ki o, esraftan olsun, halktan olsun herkese tatbik edilsin. Sonunda recm yerine suratin kömürle boyanip dayak atilmasinda ittifak ettik." Bunun üzerine Resulullah (sav), "Allahim, onlarin öldürdügü emr-i serifini ilk ihya edip dirilten ben olayim" dedi ve had cezasinin tatbikini emretti, zani hemen recmedildi. Bunun üzerine su ayet indi: "Ey Peygamber! Kalbleri inanmisken agizlariyla "inandik" diyenler, Yahudilerden yalana kulak verenler ve baska bir topluluk hesabina casusluk edenlerden inkara kosanlar seni üzmesin. Sözleri asil yerlerinden degistirirler de "Böyle bir (fetva) size verilirse alin, verilmezse kaçinin" derler..." (Maide 41). Az sonra Allah Teala su ayeti indirdi: "Allah'inidirdigi ile hükmetmeyenler, iste onlar kafirlerdir..." "Allah'in indirdigi ile hükmetmeyenler iste onlar zalimlerdir..." "..Allah'in indirdigi ile hükmetmeyenler, iste onlar fasiklardir!" (Maide 44, 45, 47). Bu ayetlerin hepsi kafirler hakkinda nazil olmustur. Ravi: Bera Kaynak: Müslim, Hudud 28, (1700); Ebu Davud, Hudud, 26 (4448) • Ebu Davud'un Ibnu Abbas (ra)'dan kaydettigi bir baska rivayette söyle demistir: "Bu üç ayet hassaten Kureyza ve en-Nadir Yahudileri hakkinda nazil oldu." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Ebu Davud, Diyat 2, (356) • Kureyza ve en-Nadir, Medine'de yasayan Yahudilerden iki kabile idi. Bunlardan en-Nadir kabilesi Kureyza kabilesinden daha serefli kabul ediliyordu. Sözgelimi, Kureyza kabilesine mensup birisi, en-Nadir'den birini öldürecek olsa kisas olarak katil öldürülürdü, ama en-Nadir'den bir kimse Kureyza'dan birisini öldürecek olsa, yüz vask hurma ile fidye ödenirdi (katil öldürülmezdi). Resulullah (sav)'in peygamberliginden sonra en-Nadir'den birisi Kureyza'dan bir adam öldürdü. Kureyzalilar: "Katili bize teslim edin, onu öldürecegiz" dediler. Öbür taraf "Sizinle bizim aramizda Muhammed hakem olsun" dediler ve Resulullah (sav)'a geldiler. Bunun üzerine su ayet indi: "... Eger hükmedersen, aralarinda adaletle hüküm ver, Allah adil olanlari sever" (Maide 43). Adaletle hükümden maksat "cana mukabil can"di. Daha sonra su ayet indi: "Cahiliye devri hükmünü mü istiyorlar? Yakinen bilen bir millet için Allah'tan daha iyi hüküm veren kim vardir?" (Maide, 50) Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Ebu Davud, Diyat 1, (4494), Akdiye 10, (3591); Nesai, Kasame 7, (8,18) • Ebu Davud'un kaydettigi bir diger rivayette su açiklamayi yapar: "Eger sana gelirlerse aralarinda hükmet yahut onlardan yüz çevir, yüz çevirirsen sana bir zarar vermezler" (Maide 42) ayeti neshedildi ve su emir geldi: "...Allah'in indirdigi ile aralarina hükmet!..." (Maide 48). Yine Ebu Davud ve Nesai'de gelmis olan bir diger rivayette söyle denir: "Benu'n-Nadirliler Kureyza'dan birini öldürecek olsalar diyet olarak normal bedelin yarisini öderlerdi. Buna mukabil Benu Kureyzalilar Benu'n-Nadir'den birisini öldürecek olsalar kan bedeli olarak tam diyet öderlerdi. Resulullah (sav) bu farkliligi kaldirdi ve aralarini esitledi." Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Ebu Davud, Diyat 1, (4494), Akdiye 10, (3591, 3591); Nesai, Kasame 7, (8,18) • Resulullah (sav) geceleyin beklenerek korunuyordu. Ancak: "..Allah seni insanlardan korur" (Maide 67), ayeti inince Resulullah (sav) basini çadirdan çikarip: "Ey insanlar dagilin, artik beni Allah koruyor" diye seslendi. Ravi: Aise Kaynak: Tirmizi, Tefsir, Maide, (3049) • Bir adam Resulullah (sav)'a gelerek: "Ben et yedigim zaman kadinlara karsi zaafim artiyor ve bende sehvet galebe çaliyor. Bu sebeple et yemeyi nefsime haram ettim" dedi. Bunun üzerine su ayet indi: "Ey iman edenler! Allah'in size helal ettigi temiz seyleri haram kilmayin, hududu da asmayin. Dogrusu Allah, asiri gidenleri sevmez. Allah'in size verdigi riziktan temiz ve helal olarak yiyin. Inandiginiz Allah'tan sakinin" (Maide 87-88). Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Tirmizi, Tefsir, Maide, (3052) • Inananlara ve faydali is isleyenlere, -sakinirlar, inanirlar, faydali isler islerler, sonra haramdan sakinip inanirlar ve sonra isyandan sakinip iyilik yaparlarsa- daha önceleri tatmis olduklarindan dolayi bir sorumluluk yoktur... (Maide 93) ayeti indigi zaman Hz. Peygamber (sav) bana dedi ki: "Bana senin onlardan oldugun söylendi." Ravi: Ibnu Mes'ud Kaynak: Müslim, Fedailü's-Sahabe 109, (2459); Tirmizi, Tefsir, Maide, (3056) • Yine Müslim'in bir baska rivayetinde Bera (ra) sunu anlatiyor: "Sarap haram edilmezden önce, Ashab (ra)'dan bazilari vefat etmisti. Sarap haram edilince birçok kimse: "Arkadaslarimiz sarap içerek öldüler, onlarin hali ne olacak?" dediler. Bunun üzerine ayet indi: "Inananlara, ve faydali is yapanlara daha önceleri tatmis olduklarindan dolayi bir sorumluluk yoktur" (Maide 93) ayeti indi. Tirmizi hadisin sahih oldugunu söyledi. Ravi: Bera Kaynak: Tirmizi, Tefsir Maide, (3054) • Ömer: "Allah'im, sarap hakkinda bize tatminkar bir açiklamada bulun" diye dua etmisti ki Bakara suresinde bulunan su ayet indi: "Sana içki ve kumari sorarlar, de ki: "ikisinde hem büyük günah ve hem insanlara bazi faydalar vardir. Günahlari faydasindan daha büyüktür" (Bakara 219). Bunun üzerine Ömer (ra) çagirildi ve ayet kendisine okundu. Ömer yine: "Allah'im sarap hakkinda bize tatminkar bir açiklamada bulun" dedi. Bir müddet sonra Nisa süresindeki: "Ey iman edenler! Sarhosken ne dediginizi bilene kadar, cünubken, -yolcu olan müstesna- gusledene kadar namaza yaklasmayin..." (Nisa, 43) ayeti nazil oldu. Ömer (ra) çagirildi ve ayet kendine okundu. Ömer yine: "Allah'im sarap hakkinda bize tatminkar bir açiklamada bulun" dedi. Bir müddet sonra, Maide süresindeki ayet indi: "Ey iman edenler! Içki, kumar, putlar ve fal oklari süphesiz seytan isi pisliklerdir. Bunlardan kaçinin ki saadete eresiniz. Seytan süphesiz içki ve kumar yüzünden araniza düsmanlik ve kin sokmak ve sizi Allah'i anmaktan alikoymak ister. Artik bunlardan vazgeçersiniz degil mi?" (Maide 90-91). Ömer yine çagirilip ayet kendisine okundu. Bu sefer "Evet Rabbimiz vazgeçtik, vazgeçtik" dedi. Tirmizi hadisin sahih oldugunu söyledi. Ravi: Ömer Ibnul-Hattab Kaynak: Tirmizi, Tefsir, Maide (3053); Ebu Davud, Esribe 1, (3670); Nesai, Esribe 1, (8, 286, 287) • Hz. Peygamber (sav)'e sorular sordular. Soruda öylesine asiri gittiler ki, birgün minbere çikip (öfkeyle): "Sorun, her sorunuza cevap verecegim!" dedi. Cemaat bu sözü isitince, korkuyla baslarini öne egdiler. Baslarina mühim bir hadise gelmekte olmasindan korktular. Enes (ra) devamla dedi ki: "Ben sagima soluma bakmaya basladim. Bir de ne göreyim, herkes elbisesini basina sarmis agliyordu. (Kimseden ses çikmiyordu). Derken, münakasa falan ettigi zaman, babasindan baska birisine nisbet edilen bir kimse ilk konusan oldu: "Ey Allah'in Resulü! Babam kimdir?" dedi. Resulullah (sav): "Baban Hüzafedir" buyurdu. Hz. Ömer (ra) de: "Rabb olarak Allah'tan, din olarak islam'dan, peygamber olarak da Muhammed'den raziyiz. Fitnelerden Allah'a siginiriz" dedi. Hz. Peygamber (sav) de: "Hayir ve ser her ikisinin de bugünkü kadar bol indigini hiç mi hiç görmedim, Bana cennet ve cehennem gözle görülecek hale getirildi ve onlari su duvarin önünde gördüm" dedi. (Bir rivayette su ziyade var: "... Bunun üzerine su ayet indi: "Ey iman edenler! Size açiklaninca hosunuza gitmeyecek seyleri sormayin. Kur'an indirilirken onlari sorarsaniz size açiklanir, (ama üzülürsünüz). Allah sordugunuz seyleri affetmistir, Allah bagislayandir, halimdir. Sizden önce bir millet onlari sormustu. Sonra da onlari inkar etmislerdi" (Maide 101-102)) Ravi: Enes Kaynak: Buhari, Tefsir, Maide 12, Rikak 27, I'tisam 3; Müslim, Fedail 134-138, (2359); Tirmizi, Tefsir, Maid • Tabiin'den Ibnu'l-Müseyyeb anlatiyor: "el-Bahira, cahiliye Araplarinca, sütü putlara bagislanan, bu sebeple hiç kimse tarafindan sagilmayan deveye denirdi. Es-Saibe; ilahlari için saliverilen, üzerine hiçbir yük vurulmayan deveye denir. El-Vasile; ilk dogumunu disi yapip sonra ikinci dogumunu da disi yapan ve araya erkek dogum girmeyen devedir, bu da putlar için saliverilir, hiçbir sekilde istifade edilmezdi. El-Ham; dölünden muayyen batin yavruya ulasilan erkek devedir, bu da putlara adanir, yükte kullanilmazdi." Ibnu'l-müseyyib, Ebu Hüreyre'den su sözü nakleder: Resulullah (sav) buyurdu ki: "Amr Ibnu Amir el-Huza'i'yi, cehennemde barsaklarini sürürken gördüm. Bu adam, hayvanlari putlara adak olsun diye ilk saliveren (saibe birakan) kimse idi." Ravi: Ibnu'l-Müseyyeb Kaynak: Buhari, Menakib 9, Tefsir, Maide 13; Müslim, Cennet 51, (2856) • Benu Sehm'den bir kisi, Tecimüd'-Dari ve Adiy Ibnu Bedda ile birlikte yola çikti. Es-Sehmi, hiç Müslüman bulunmayan bir yerde vefat etti. Terikesini Temin ve Adiyy getirdiler. Ancak (Sehmi'nin yakinlari vasiyette adi geçen) gümüs islemeli bir kabi (teslim edilen mallar arasinda) bulamadilar. (Sikayet üzerine) Resulullah (sav) bu hususta ikisine (Temin ve Adiyy'e) yemin ettirdi. Sonra kap Mekke'de bulundu. Kabin yanlarinda bulundugu kisiler: "Biz bunu Temin ve Adiyy'den aldik" diye yemin ettiler. Sehmi'nin yakinlarindan iki kisi de kalkip Allah'a yemin ederek: "Bizim sahitligimiz o ikisinin sehadetinden daha dogrudur, kap da arkadasimiza aittir" dediler. Ibnu Abbas der ki su ayet bunlar hakkinda nazil oldu: "Ey iman edenler! Ölüm birinize geldigi zaman vasiyet ederken içinizden iki adil kimseyi, sayet yoklukta olup basiniza da ölüm musibeti gelmisse, namazdan sonra alikoyacaginiz, -süpheleniyorsaniz, "Akraba bile olsa yeminle hiçbir degeri degistirmeyecegiz, Allah'in sahidligini gizlemiyecegiz, yoksa süphesiz günahkarlardan oluruz" diye yemin eden- sizden olmayan iki kisiyi sahid tutun. Eger bu sahidlerin günah islemis olduklari ortaya çikarsa ölene kadar yakin hak sahibi diger kisi bunlarin yerine geçer ve "bizim sahidligimiz ikisininkinden de daha dogrudur, biz asiri gitmedik, yoksa süphesiz zulmedenlerden oluruz" diye Allah'a yemin ederler. Bu, sahitligi gerektigi gibi yapmalarini veya yeminlerinden sonra yeminlerin kabul edilmesinden korkmalarini daha iyi saglar. Allah'tan sakinin, dinleyin, Allah fasik kimselere yol göstermez" (Maide, 106-108) Ravi: Ibnu Abbas Kaynak: Buhari, Vesaya 35; Tirmizi, Tefsir, Maide (3062); Ebu Davud, Akdiye 19, (3606) • Resulullah (sav) buyurdular ki: (Kur'an'i Kerimede zikri geçen) sofra gökten ekmek ve et olarak indirildi. Bu mucizeye mazhar olanlara, ihanet etmemeleri ve ertesi gün için, o yiyeceklerden ayirmamalari emredildi. Ancak onlar bunu dinlemediler, hem ihanet ettiler hem de yemeklerinden ayirip ertesi gün için sakladilar. Bunun üzerine ceza olarak maymun ve hinzir suretine çevrildiler." Ravi: Ammar Ibnu Yasir Kaynak: Tirmizi, Tefsir, Maide (3063) •